Βλέπουν «φούσκες» εκεί που δεν υπάρχουν

Διάφοροι… ειδικοί προσπαθούν να βλάψουν τον έναν τομέα που φέρνει ξένες επενδύσεις στην κυπριακή οικονομία

Tης Αλεξίας Καφετζή

Ξαφνικά, ορισμένοι… ειδικοί άρχισαν να εκφράζουν τις ανησυχίες τους για την οικοδομική δραστηριότητα που παρατηρείται στη Λεμεσό, ειδικά στο παραλιακό μέτωπο, μία δραστηριότητα που θα μεταμορφώσει το παραλιακό μέτωπο της πόλης με πρωτοποριακό σχεδιασμό υψηλών κτηρίων, που θα συμπεριλαμβάνουν γραφεία, διαμερίσματα και ξενοδοχεία. Μάλιστα, δεν είναι λίγοι αυτοί που… εκφράζουν την ανησυχία τους για το πρόγραμμα απόκτησης υπηκοότητας μέσω επενδύσεων, κάνοντας λόγο για «φούσκα».

Η πραγματικότητα, βέβαια, είναι εντελώς διαφορετική, όπως απεικονίζεται και από τις εκθέσεις των οίκων αξιολόγησης αλλά και από τα στατιστικά στοιχεία που δημοσιεύει η Κεντρική Τράπεζα Κύπρου. Συγκεκριμένα, από την έκθεση της PriceWaterhouseCooper για την αγορά ακινήτων είναι φανερό ότι έχουν γίνει μόλις 117 αγορές ακινήτων αξίας άνω του 1,5 εκ. ευρώ, ενώ για να αποκτήσει κάποιος κυπριακό διαβατήριο πρέπει να επενδύσει 2 εκ. ευρώ και 500,000 ευρώ για την απόκτηση ακινήτου.

Επιπλέον, η μεγαλύτερη πηγή εσόδων για την Κυπριακή Δημοκρατία από το εξωτερικό παραμένει μακράν της δεύτερης, η τουριστική βιομηχανία, αλλά οι αγορές ακινήτων από ξένους έχουν αρχίσει να ανακάμπτουν σημαντικά, φτάνοντας στα επίπεδα του 2011 με σαφή τάση ανόδου.

Στην έκθεση της PwC αναφέρεται ότι: «Στο πλαίσιο της γενικότερης μείωσης της δραστηριότητας αγοραπωλησιών στην αγορά ακινήτων σε όλη την Κύπρο κατά την περίοδο 2010-201, καθώς ο αριθμός των ακινήτων για τα οποία κατατέθηκαν συμβόλαια στο Κτηματολόγιο από ξένους υπηκόους μειώθηκε κατά 50%, φτάνοντας τα 1,017 το 2013.

Κατά το 2014 και το 2015, η ζήτηση από ξένους αγοραστές αυξήθηκε, παρουσιάζοντας μία αυξητική τάση της τάξης του 15%. Το 2016, σημειώθηκε ακόμη πιο σημαντική αύξηση με τον συνολικό αριθμό ακινήτων να φτάνει το υψηλό του 1,813 (ετήσια αυξήση της τάξης του 34%)

Κατά το 2016, ο μεγαλύτερος όγκος ακινήτων για τα οποία κατατέθηκαν πωλητήρια έγγραφα από ξένους αγοραστές καταγράφηκε στην επαρχία Πάφου (35%), ακολουθούμενη από τη Λεμεσό (34%) και την Λάρνακα (18%).

Το μεγαλύτερο ποσοστό πωλήσεων σε ξένους αφορούσε κατοικίες και τα τελευταία χρόνια η ζήτηση αυξάνεται λόγω του νόμου περί απόκτησης υπηκοότητας μέσω επενδύσεων.

Σε ό,τι αφορά τα ακριβά ακίνητα, μέχρι το 2013 ήταν σταθερές οι πωλήσεις σε όλο το νησί και κυμαίνονταν περίπου στις 40 μονάδες το χρόνο. Από το 2014 και μετά, μετά την επανεξέταση του νόμου περί απόκτησης υπηκοότητας, η ζήτηση αυξήθηκε κατακόρυφα, καθώς μέχρι το 2016, ο αριθμός των ακριβών ακινήτων τετραπλασιάστηκε σχετικά με το 2013. Η πλειοψηφία των πωλήσεων σε όλη την Κύπρο κυμαίνεται μεταξύ των 2 και των 3 εκ. ευρώ. Η ζήτηση, όμως, για ακίνητα άνω των 3 εκ. ευρώ αυξάνεται τα τελευταία χρόνια.

Αυτή η αύξηση είχε ως αποτέλεσμα να υπάρξει και αντίστοιχη αύξηση στην προσφορά και είναι ένας από τους λόγους που έφερε την ανάπτυξη τόσων φιλόδοξων, υψηλών κτηρίων στην παραλιακή λεωφόρο της Λεμεσού.

Εξάλλου, δεν είναι τυχαίο ότι η Λεμεσός προτιμάται για τις αγοραπωλησίες πολυτελών κατοικιών, καθώς συγκέντρωσε το 63,2% σε σύγκριση με το 29,9% της Πάφου. Το 2016, το 70% των αγορών πολυτελών ακινήτων αφορούσε διαμερίσματα με το υπόλοιπο 30% να αφορά πολυτελείς κατοικίες. Αντίστοιχα, η Λευκωσία, η Λάρνακα και η επαρχία Αμμοχώστου συγκεντρώνουν το μικρότερο αριθμό αγοραπωλησιών με μόλις 1-5 ετησίως.

Η ανάπτυξη περνάει από τα ακίνητα

Οι αναπτύξεις και τα σχέδια για την παραλιακή λεωφόρο της Λεμεσού είναι ιδιαίτερα σημαντικά για την κυπριακή οικονομία, καθώς ο τομέας των κτηματομεσιτικών αποτελεί «ατμομηχανή» για όλες τις δυτικές οικονομίες, αλλά το σημαντικότερο είναι ότι οι αναπτύξεις στη Λεμεσό συμπεριλαμβάνουν και πολυτελείς ξενοδοχειακές μονάδες που θα φέρουν ακόμη περισσότερους τουρίστες και στις περισσότερες των περιπτώσεων θα πρόκειται για τουρίστες που θα φέρουν προστιθέμενη αξία σε όλες τις επιχειρήσεις που θα ανοίξουν για την υποστήριξη των αναπτύξεων και των επισκεπτών.

Η κυπριακή οικονομία χρειάζεται ξένα κεφάλαια και τα ακίνητα σε συνδυασμό με τον τουρισμό είναι οι βασικοί τομείς που μπορούν να φέρουν ξένες επενδύσεις στον τόπο. Οι ουρανοξύστες, λοιπόν, που προκάλεσαν… ανησυχία σε ορισμένους είναι «ανάσα» για την κυπριακή οικονομία και όπως θα διαβάσετε και στην σελίδα 30, σύμφωνα με την έκθεση του οίκου αξιολόγησης Moody’s, η αύξηση της οικοδομικής δραστηριότητας θα βελτιώσει σημαντικά την εικόνα των κυπριακών τραπεζών, που αντιμετωπίζουν τεράστιες προκλήσεις με την αναδιάρθρωση και τη μείωση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων.