Αλ.Μαρκίδης στην «24»: «Οδηγούμαστε σε μη λύση με συνυπεύθυνη και την δική μας πλευρά»

  •  Θα έλθει ώρα που η ελληνοκυπριακή κοινότητα θα μετατραπεί από πλειοψηφία σε μειοψηφία.
  • Ο κύκλος της ΔΔΟ δεν έκλεισε, εκτός αν θέλουμε να κλείσει. Αν κλείσει ή αν έκλεισε ποιες λύσεις προδιαγράφονται στον ορίζοντα; Δύο κράτη; Συνομοσπονδία;


Tης Αλεξίας Καφετζή

Ο πρώην γενικός εισαγγελέας, Αλέκος Μαρκίδης μιλά στην «24» για την αποχώρηση του από την διαπραγματευτική ομάδα και τις δικές του εκτιμήσεις για την τελική έκβαση του κυπριακού.

Τις προθέσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας όσον αφορά το Κυπριακό, αμφισβητεί ανοιχτά πλέον ο Αλέκος Μαρκίδης. Απουσία που προκάλεσε αίσθηση από την πρόσφατη συνεδρίαση της διαπραγματευτικής ομάδας για το Κυπριακό υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ήταν αυτή του πρώην γενικού εισαγγελέα Αλέκου Μαρκίδη, ο οποίος κλήθηκε στη σύσκεψη παρόλο που είχε αποχωρήσει από τη συγκεκριμένη ομάδα από το 2016.

Μαρκίδης: «Δεν έχω θέση στην ομάδα»

Ο Αλέκος Μαρκίδης, μιλώντας στο κρατικό ραδιόφωνο, σημείωσε ότι πέραν από τους λόγους υγείας οι οποίοι δεν του επέτρεπαν να παραστεί στη συνεδρία, υπάρχουν και ουσιαστικοί λόγοι διαφωνίας με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ιδιαίτερα όπως είπε μετά τα όσα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε στο μνημόσυνο του Τάσσου Παπαδόπουλου.
«Έκρινα ότι δεν έχω θέση σε αυτή την ομάδα εφόσον κάθετα διαφωνώ με όσα κάνει ο Πρόεδρος τον τελευταίο καιρό» είπε.

Ο κ. Μαρκίδης, χαρακτήρισε την κίνηση να συγκαλέσει ο Νίκος Αναστασιάδης σύσκεψη της διαπραγματευτικής ομάδας αυτή τη δεδομένη στιγμή ως πράξη δημοσίων σχέσεων, αφού εδώ και 15 μήνες δεν έκρινε σε καμία των εξελίξεων που υπήρξαν μετά το Κραν Μοντανά ότι έπρεπε να την συγκαλέσει. «Υπήρξε το θέμα του καθορισμού της πολιτικής του Προέδρου σε σχέση με την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων όπου διατυμπανιζόταν καθημερινά ότι θέλουμε να συνεχίσουμε απ’ εκεί που σταματήσαμε. Υπήρξε η πρόταση Ακιντζί για την στρατηγική συμφωνία σε σχέση με το πλαίσιο Γκουτέρες. Το θέμα το χειρίστηκε μόνος του ο Πρόεδρος. Υπήρξαν οι συναντήσεις με
Τσαβούσογλου. Ουδεμία ενημέρωση στην ομάδα και εν πάσει περιπτώσει το θέμα το χειρίστηκε μόνος του ο πρόεδρος. Υπήρξαν οι επισκέψεις Λουτ και πάλι ουδεμία ενημέρωση. Το θέμα το χειρίστηκε μόνος του ο Πρόεδρος. Υπήρξε η εξαγγελία για αποκεντρωμένη ομοσπονδία, δεν αισθάνθηκε ο πρόεδρος την ανάγκη να πάρει
συμβουλή από αυτή την ομάδα πριν να εξαγγείλει τα περί αποκεντρωμένης. Και τέλος έμπλεξε το θέμα της λειτουργικότητας κατά τρόπο που είμαστε σε αντίθεση με τα ψηφίσματα των ΗΕ και πάλι χωρίς να ρωτήσει ή να αισθανθεί την ανάγκη να πάρει την γνώμη αυτής της ομάδας. Επομένως το ζήτημα είναι τι ρόλο παίζει αυτή η ομάδα; Και πως
αυτό το πράγμα παρουσιάζεται ως η εντατική προσπάθεια μας για να εξηγηθούμε με την κ. Λουτ τώρα που θα συζητηθούν οι όροι αναφοράς», ανέφερε ο κ. Μαρκίδης.

Είτε συμφωνείς, είτε διαφωνείς μαζί τoυ αναγνωρίζεις μια διακριτή, ειλικρινή και συγκροτημένη φωνή.

Ερώτηση: Γιατί θεωρείτε αδύνατη μια διευθέτηση μιας εντελώς αποκεντρωμένης, χαλαρής, όπως θέλετε πεστε την, αφού βλέπετε ότι με όλους τους συνδυασμούς Δεξιάς και Αριστεράς λύση Ομοσπονδίας δεν βγαίνει; Ειδικά εάν βρεθεί μια φόρμουλα για το αέριο και υπάρχει μία διεθνής εκπροσώπηση; Όλα τα άλλα ας είναι στο minimum της
συνεργασίας. Σας διαβάζω και έχω την αίσθηση ότι είστε πολύ αρνητικός μπροστά σε μια τέτοια πρόταση. Δεν πρέπει όμως να ξεκινήσουμε έστω από κάπου;

Απάντηση: Δήλωσα επανειλημμένα ότι το Ομοσπονδιακό κράτος πρέπει να έχει τόσες μόνο εξουσίες όσες είναι αναγκαίες για την ενότητά του. Αυτό άλλωστε προνοούσε και η Συμφωνία Μακαρίου – Ντενκτάς.

Υπήρξε λάθος η επιμονή της δικής μας πλευράς να φορτώσει το Ομοσπονδιακό κράτος με περιττές για την ενότητά του εξουσίες και κυρίως υπήρξε λάθος να το προικίσει με πέρα των 130 ομοσπονδιακών οργάνων και επιτροπών. Συνεπώς αν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, αναγνωρίζοντας ρητά ή σιωπηρά το λάθος του, ζητούσε απάλειψη συγκεκριμένων εξουσιών και κατάργηση της μεγάλης πλειοψηφίας των εν λόγω οργάνων και επιτροπών θα συμφωνούσα. Αλλά δεν είναι αυτό που έκαμε. Έκαμε κάτι άλλο. Αφενός μεν παρέλειψε να προσδιορίσει, να συγκεκριμενοποιήσει ποιων εξουσιών την μεταφορά εισηγείται και ποιων οργάνων και επιτροπών εισηγείται την κατάργηση, αφετέρου δε σε
αντάλλαγμα (!) ζήτησε κατάργηση της θετικής ψήφου που είχε συμφωνηθεί να απαιτείται από την κάθε κοινότητα στα πλαίσια του Υπουργικού Συμβουλίου, προκειμένου το τελευταίο να μπορεί να παίρνει διά απλής πλειοψηφίας αποφάσεις επί θεμάτων της αρμοδιότητάς του.

Θετική ψήφος θα υπάρχει αν πρόκειται για θέμα που επηρεάζει τα ζωτικά συμφέροντα της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Ταυτόχρονα αποκάλυψε ότι δέχθηκε να υπάρχει VETO σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, ασφάλειας και άμυνας.

Θεωρώ εκπληκτικό ότι το τελευταίο περί VETO έπεσε στα μαλακά. Παρήλθε απαρατήρητο. Αλλά αν θα υπάρχει τέτοιο VETO, τι συζητά για κατάργηση της θετικής ψήφου σε άλλα συγκριτικά ήσσονος σημασίας θέματα; Και ποιος θα είναι αρμόδιος να κρίνει πότε ένα θέμα επηρεάζει η όχι ζωτικά συμφέροντα;

Εν πάση περιπτώσει σας λέγω υπεύθυνα ότι η πρόταση για κατάργηση της θετικής ψήφου έρχεται σε αντίθεση με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και δεν πρόκειται να γίνει δεκτή. Άρα; Άρα οδηγούμαστε σε μη λύση με συνυπεύθυνη και την δική μας πλευρά.

Ερώτηση: Πιστεύετε ότι η Ομοσπονδία έχει κάποια ελπίδα ή μήπως έκλεισε ο ιστορικός της κύκλος μετά από την τελευταία αποτυχία; Κάποιοι μάλιστα υποστηρίζουν ότι η ζημιά που έγινε στους ΕΚ και στους ΤΚ αυτή τη φορά είναι μεγαλύτερη από το 2004. Δηλαδή εάν αύριο μετρούσαμε δεν ξέρω πόσους αισιόδοξους θα βρίσκαμε πάνω στο νησί. Η συντριπτική πλειονότητα πιστεύει ότι το Κυπριακό δεν λύνεται.

Απάντηση: Ο κύκλος της ΔΔΟ δεν έκλεισε, εκτός αν θέλουμε να κλείσει. Αν κλείσει ή αν έκλεισε ποιες λύσεις προδιαγράφονται στον ορίζοντα;

Δύο κράτη; Συνομοσπονδία; Ή μήπως διαιώνιση της de facto κατάστασης, κάτι που θα είναι και πολύ δύσκολο να επιτευχθεί. Η Τουρκία παραμένει εγγυήτρια, βάσει της Συνθήκης του 1960, τα στρατεύματα κατοχής παραμένουν, η εκ Τουρκίας ανεξέλεγκτη έλευση πλήθους ατόμων θα συνεχισθεί απρόσκοπτα. Αυτά θέλουμε; Βέβαια κάποιοι θα πουν ότι θέλουν Ενιαίο, όχι Ομοσπονδιακό κράτος. Αυτό είναι μη πραγματοποιήσιμο όνειρο. Όνειρο θερινής νυκτός. Το να ζητάς το μη πραγματοποιήσιμο ισοδυναμεί με μη λύση.

Ερώτηση: Ενώ ασχολείστε τόσο έντονα με το Κυπριακό αποχωρήσατε από την ομάδα Συμβούλων του Προέδρου. Σας έγραψε ένα δημόσιο κείμενο ο Μιχάλης Παπαπέτρου διαφωνώντας μαζί σας και σας ρωτώ το ίδιο κι εγώ. Γιατί αποχωρήσατε αφού έτσι δεν θα μπορείτε στο ελάχιστο να επηρεάζετε τον Πρόεδρο; Δεν αδυνατίζετε έτσι τη θέση εκείνης της ομάδας πολιτών που επιθυμεί άλλους χειρισμούς από πλευράς Προέδρου; Έτσι, τους αφήνετε χωρίς φωνή.

Απάντηση: Δίδω και σε σας την ίδια απάντηση που έδωσα στον αγαπητό Μιχάλη Παπαπέτρου. Σας την δίνω και παρακαλώ να την αναδημοσιεύσετε στα πλαίσια αυτής της συνέντευξης.

Και μετά τα όσα λέχθηκαν από τον Μιχάλη, από το ΑΚΕΛ και από μένα για τους λόγους της δικής μου απουσίας, ήλθε ως επιστέγασμα και η πραγματική αντίληψη του Προέδρου για την Ομάδα, που διά στόματος Βίκτωρα Παπαδόπουλου, μας είπε ότι επειδή η Ομάδα δεν είναι πολιτική, αλλά… «τεχνοκρατική», δεν υπήρχε λόγος να λειτουργεί ενόσω δεν υπήρχαν … διαπραγματεύσεις!!!(Ενώ τώρα υπάρχουν;)

Και εγώ πάντως τεχνοκράτης δεν είμαι. Και είναι η πρώτη φορά που αποκαλύφθηκε η πραγματική θεώρηση του Προέδρου για αυτήν την Ομάδα.

Αλλά με την κάπως φθηνή αιτιολογία για τεχνοκρατική ομάδα αποδεικνύεται και πως ο Πρόεδρος την εννοεί. Δεν την θέλει για σύμβουλο επί πολιτικών θεμάτων, αλλά μόνο για επεξεργασία τεχνοκρατικών θεμάτων!!

Και πέραν αυτού: Η σύνθεση της Ομάδας δεν είναι τέτοια που να μπορεί να συμβουλεύσει τον Πρόεδρο αφού τα μέλη της δεν έχουν την ίδια πυξίδα στόχου, και, αν κάποιος παρατηρήσει ότι είναι χρήσιμο για τον Πρόεδρο να ακούει εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις, η απάντηση είναι ότι σπάνια τις ακούει, αφού σπανίζουν οι παρουσίες του στις συνεδριάσεις της Ομάδας.

Άλλωστε για συνονθύλευμα απόψεων έχει στη διάθεσή του το Εθνικό Συμβούλιο.

Και κακώς κάποιοι φίλοι αποκαλούν την ομάδα ως «διαπραγματευτική ομάδα». Την διαπραγματευτική ομάδα την πραγματική την αποτελεί ο διαπραγματευτής κ. Μαυρογιάννης και οι εκάστοτε συνοδεύοντες αυτόν ή τον Πρόεδρο στις διαπραγματεύσεις με την άλλη πλευρά, κκ Πολυβίου (ως επί το πλείστον), Χρυσοστομίδης(σε κάποιες περιπτώσεις) και ο τότε Κυβερνητικός Εκπρόσωπος κ. Χριστοδουλίδης, κυρίως όταν θα ηγείτο στις συναντήσεις ο Πρόεδρος.

Τώρα που έχουν αποκαλυφθεί και ουσιαστικές διαφωνίες μεταξύ πολιτικής Προέδρου και κυρίου Πολυβίου (εκτός αν ο Πρόεδρος υιοθετήσει την θέση Πολυβίου περί εξέλιξης, ως ο τελευταίος την ανέλυσε) διερωτώμαι αν η διαπραγματευτική ομάδα θα παραμείνει ως την γνωρίσαμε, με μόνη αλλαγή τον κ. Προδρόμου να αναλαμβάνει τον ρόλο του κ. Χριστοδουλίδη.

Τέλος τολμώ να πιστεύω ότι έχω αρκετή πείρα για να αντιλαμβάνομαι πότε η συμμετοχή μου σε ομάδα στήριξης, ως η ανωτέρω, έχει χρησιμότητα”.

 

Ερώτηση: Η δική μας πλευρά λέει ότι η Τουρκία ήταν αδιάλλακτη στο ζήτημα των εγγυήσεων/ασφάλειας. Εσείς το τελευταίο διάστημα ασκείτε κριτική στους χειρισμούς του Προέδρου. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι έτσι απαλλάσετε την Τουρκία από τις ευθύνες της. Και επειδή είστε ένας άνθρωπος με επίγνωση του τι συμβαίνει αυτή τη στιγμή στην Τουρκία πώς θέλετε να κλείσουμε συμφωνία με μία χώρα που έχει βγει εκτός των
ορίων του δημοκρατικού τόξου, που έχει έναν Πρόεδρο, ο οποίος – δεν το λέω εγώ – το λένε οι καλύτεροι δυτικοί σύμμαχοι των Τούρκων – επιδεικνύει μια εντελώς αλλοπρόσαλλη συμπεριφορά στην εξωτερική πολιτική. Πολύς κόσμος πιστεύει ότι ο Αναστασιάδης σοφά έπραξε που δεν μας περιέπλεξε σε μεγαλύτερες περιπέτειες.

Απάντηση: Ουδέποτε είπα ή ισχυρίστηκα ότι το αφήγημα του Προέδρου για τα συμβάντα στο Crans Montana δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Είναι κάτι άλλο που είπα: Ότι το αφήγημα του Προέδρου δεν έγινε δεκτό από τον ΓΓ των ΗΕ, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτή είναι αντικειμενική διαπίστωση, που αποδεικνύεται και από τις Εκθέσεις του ΓΓ, που κυκλοφόρησαν έκτοτε. Αυτό εξυπακούει έλλειμμα διεθνούς αξιοπιστίας της πλευράς μας. Για αυτό και ζήτησα και εισηγήθηκα τρόπους ανακτήσεως αυτής της αξιοπιστίας. Δεν εισακούσθηκα. Απεναντίας έγιναν ατυχέστατες δηλώσεις και ενέργειες, που δεν αποκατέστησαν, αλλά μάλλον έβλαψαν την εικόνα μας.

Ερώτηση: Εάν η πολιτική είναι η τέχνη του προβλέπειν μοιραστείτε μαζί μας αυτό πού εσείς προβλέπετε για το μέλλον όλης της Κύπρου σε είκοσι χρόνια από τώρα.

Απάντηση: Εισηγούμαι επιμονή στη ΔΔΟ, γρήγορη επανάληψη των διαπραγματεύσεων, πολλαπλή προσπάθεια προσεγγίσεως της Τουρκοκυπριακής πλευράς προς δημιουργία καλού κλίματος και σε περίπτωση επανάληψης των διαπραγματεύσεων να φθάσουμε στο
σημείο όπου η Τουρκία θα είναι υποχρεωμένη να δώσει απάντηση σαφή, και όχι να υπεκφύγει εκ νέου, στα θέματα που ο ίδιος ο ΓΓ έθεσε για τις εγγυήσεις και στρατεύματα με το γνωστό του πλαίσιο.

Τι θα γίνει με ρωτάτε σε 20 χρόνια. Η απάντηση είναι μία και μοναδική: Ο χρόνος λειτούργησε, λειτουργεί και θα εξακολουθήσει να λειτουργεί σε βάρος μας, γιατί παγιώνει τα ντε φάκτο της κατοχής. Θα έλθει ώρα που η ελληνοκυπριακή κοινότητα θα μετατραπεί από πλειοψηφία σε μειοψηφία.