Παραλίες της Κύπρου…να τις πιεις στο ποτήρι

Επιβάλλεται να υπάρξει ένα θεσμοθετημένο σώμα το οποίο θα δει με κάθε σοβαρότητα το κεφάλαιο «παραλίες» στον τόπο μας


Της Αλεξίας Καφετζή

Η θάλασσα του νησιού μας αποτελεί εθνικό πλούτο, αλλά και ένδειξη πολιτισμού. Αυτό είχε επιβεβαιώσει ανάμεσα σε άλλα η Ένωση Δήμων το περασμένο καλοκαίρι επισημαίνοντας μάλιστα ότι οι παραλίες είναι για δημόσια χρήση από όλους τους πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας και γενικά για όλους τους περιηγητές που τις επισκέπτονται. Στα παράλια της χώρα υπάρχουν συνολικά 160 καταγεγραμμένες παραλίες των τοπικών Αρχών.

Οργανωμένες παραλίες διαθέτουν όλες οι επαρχίες, δήμοι και κοινότητες, με τις περισσότερες να βρίσκονται στην περιοχή Αγίου Τύχωνα, 36 συνολικά στον αριθμό. Πάνω από 40 παραλίες, βρίσκονται στην επαρχία Αμμοχώστου όπου καταγράφονται 22 στο Παραλίμνι, 19 στην Αγία Νάπα και μία στη Σωτήρα. Στις ακτές της Πάφου υπάρχουν 16 οργανωμένες παραλίες με ξαπλώστρες, ομπρέλες και εξοπλισμό για θαλάσσια σπορ. Για το περσινό καλοκαίρι 57 παραλίες πήραν την Γαλάζια Σημαία που θεωρείται ένας οικολογικός χαρακτηρισμός που απονέμεται σε παραλίες και μαρίνες ανά την υφήλιο, οι οποίες πληρούν τις προδιαγραφές για τα «Καθαρότερα Νερά για Κολύμπι στην Ευρώπη».

Ωραία, όλα αυτά ποιος και πότε προβαίνουν στους απαιτούμενους ελέγχους για το αν υπάρχει κίνδυνος για την υγεία των λουομένων από λύματα σε διάφορες περιοχές της χώρας; Δημόσιες καταγγελίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από πολίτες είχαμε τον Ιούλιο αφού μετά από επίσκεψη τους για μπάνιο στην παραλία του Lady’s Mile, τα παιδιά τους εμφάνισαν δερματικά εξανθήματα, αφού η παραλία όπως ανεπίσημα λέχθηκε ήταν γεμάτη ακάρεα. Από την άλλη παρατηρούνται φαινόμενα με ύπαρξη απευθείας αγωγού από ξενοδοχεία κυρίως στην παραλιακή ζώνη της Πάφου προς τη θάλασσα.

Ζώνες ανάπτυξης και στη θάλασσα
Μια πολύ σημαντική δράση για την Κύπρο αποτελεί ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός ο οποίος αναμένεται να πάρει σάρκα και οστά στον τόπο μας το αργότερο μέχρι τις 31 Μαρτίου 2021 και θα περιλαμβάνει όλες τις ανθρώπινες δραστηριότητες στα θαλάσσια ύδατα για την επίτευξη των οικολογικών, οικονομικών και κοινωνικών στόχων.
Μέχρι τότε η Κυπριακή Δημοκρατία θα συνεχίσει να αδειοδοτεί μαρίνες, νησιά, θαλάσσια πάρκα, μονάδες αφαλάτωσης, υδατοκαλλιέργειες, τις διαδρομές υποβρυχίων καλωδίων και αγωγών, τον τουρισμό, ακόμα και εγκαταστάσεις υδρογονανθράκων και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όπως επίσης και τις ενάλιες αρχαιότητες μέσα στη θάλασσα χωρίς την ανάπτυξη του σχετικού σχεδίου.

Παραλίες της Κύπρου…να τις πιεις στο ποτήρι
Οι παραλίες της Κύπρου τα έχουν όλα: χρυσές αμμουδιές, ξέφρενα πάρτι, ονειρεμένα ηλιοβασιλέματα, ξακουστούς μύθους, αλλά κυρίως πεντακάθαρα νερά.
Η Κύπρος δεν είναι χώρα με βιομηχανική ανάπτυξη. Έτσι, έχει καταφέρει να διατηρήσει τις ακτές της καθαρές και να μετράει 59 γαλάζιες σημαίες. Σύμφωνα, δε, με έκθεση του
Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (ΕΟΠ) και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, βρίσκεται στη 2η θέση της κατάταξης με τα πιο καθαρά νερά της Ευρώπης.

FIG TREE BAY, ΠΡΩΤΑΡΑΣ
Συγκαταλέγεται στις 25 καλύτερες παραλίες του κόσμου, σύμφωνα με τα Travelers’ Choice Awards 2017 του TripAdvisor, και γι’ αυτό είναι μάλλον αναμενόμενο να συναντήσετε πάρα πολύ κόσμο. Η παραλία είναι ιδιαίτερα δημοφιλής σε οικογένειες και άτομα με κινητικές δυσκολίες, καθώς διαθέτει ειδικό τροχοκάθισμα και ναυαγοσώστη που βοηθά κατά την είσοδο-έξοδο με ασφάλεια.

ΠΕΤΡΑ ΤΟΥ ΡΩΜΙΟΥ, ΠΑΦΟΣ
Στρώστε πετσέτα στο ψιλό βότσαλο και μη φύγετε πριν δύσει ο ήλιος. Το ηλιοβασίλεμα είναι μαγικό από την Πέτρα του Ρωμιού, την παραλία με τον χαρακτηριστικό πελώριο βράχο που λέγεται ότι πέταξε ο Διγενής Ακρίτας στους Σαρακηνούς για να τους αποτρέψει να λεηλατήσουν τον κόλπο. Αλλοι, πάλι, συνδέουν την παραλία με τον τόπο γέννησης της Αφροδίτης. Ο μύθος λέει ότι ο Κρόνος έκοψε τα γεννητικά όργανα του Ουρανού, τα έριξε στη θάλασσα και απ’ τον αφρό της αναδύθηκε μια γυναικεία μορφή, η θεά του έρωτα και της ομορφιάς.

NISSI BEACH, ΑΓΙΑ ΝΑΠΑ
Πήρε το όνομά της από μια βραχονησίδα πολύ κοντά στην ακτή – μπορείτε μάλιστα να φτάσετε έως εκεί ακόμα και με τα πόδια, μια και τα νερά είναι πολύ ρηχά. Η χρυσαφένια παραλία με τα υπέροχα τιρκουάζ νερά είναι από τις πιο φωτογραφημένες του νησιού – μοιάζει σαν να έχει «φτιαχτεί» στο photoshop. Βρίσκεται μέσα στην έκταση του ομώνυμου resort και είναι οργανωμένη. Μπορείτε να διαλέξετε ανάμεσα σε πολλά θαλάσσια σπορ ή να μείνετε στην αμμουδιά, όπου πιθανόν να γίνεται κάποιο από τα διάσημα πάρτι της περιοχής με γνωστούς DJs.

ΚΩΝΝΟΣ, ΠΡΩΤΑΡΑΣ
Λέγεται ότι «το περιγιάλι το κρυφό» που αναφέρει ο Σεφέρης στο ποίημά του «Αρνηση» είναι γραμμένο γι’ αυτόν τον κολπίσκο, ο οποίος σήμερα είναι βραβευμένος με γαλάζια σημαία. Τα πεύκα τον προστατεύουν απ’ τους δυνατούς ανέμους, ενώ στη χρυσή αμμουδιά υπάρχουν ξαπλώστρες με ομπρέλες. Αν πάλι θέλετε να απολαύσετε φαγητό και θέα από ψηλά, στην περιοχή υπάρχουν πολλά εστιατόρια.

ΚΟΥΡΙΟΝ, ΛΕΜΕΣΟΣ
Συνδυάστε την επίσκεψή σας στη σπουδαία αρχαία πόλη του Κουρίου –όπου μεταξύ άλλων θα δείτε ένα εντυπωσιακό ελληνορωμαϊκό αμφιθέατρο, λουτρά και ψηφιδωτά του 5ου αιώνα– με μια δροσερή βουτιά. Η παραλία είναι οργανωμένη, οπότε θα βρείτε ξαπλώστρες, δροσιστικά ποτά και σνακ, αλλά υπάρχουν και ψαροταβέρνες. Επιπλέον, αν σας αρέσει το windsurf, τα κύματα εδώ είναι ιδανικά. Υπάρχουν ναυαγοσώστες.

ΑΚΤΗ ΤΟΥ ΚΥΒΕΡΝΗΤΗ, ΛΕΜΕΣΟΣ
Μετά το περπάτημα ανάμεσα στα δέντρα για να φτάσετε έως εκεί, δροσιστείτε με μια βουτιά στα ήρεμα μπλε νερά της, βραβευμένα επίσης με γαλάζια σημαία. Την παραλία «αγκαλιάζουν» κατάλευκα βράχια, που έρχονται σε αντίθεση με τη σκούρα γκρι άμμο. Eίναι οργανωμένη (με ομπρέλες, ξαπλώστρες και μπαρ), ενώ, αν λαχταρήσετε φρέσκο ψαράκι, τα γειτονικά ταβερνάκια είναι πολύ δημοφιλή.

ΑΚΤΗ ΛΑΡΑΣ, ΠΑΦΟΣ
Η «παραλία των χελωνών» για τους ντόπιους βρίσκεται στην αρχή της παρθένας χερσονήσου του Ακάμα. Στη χρυσή αμμουδιά της αποθέτουν τα αυγά τους η πράσινη χελώνα και η Καρέτα καρέτα. Ο δρόμος για να φτάσετε έως εκεί είναι μάλλον δύσβατος, οπότε προτιμήστε να πάτε με τζιπ, διαφορετικά παρκάρετε κάπου κοντά και συνεχίστε με τα πόδια.

ΜΑΚΡΟΝΗΣΟΣ, ΑΓΙΑ ΝΑΠΑ
Οικογένειες αλλά και παρέες απολαμβάνουν αυτή την ασφαλή, οργανωμένη αμμουδιά με τα γαλάζια νερά. Πρόκειται για τρεις κολπίσκους, με τη νοτιοδυτική πλευρά να προστατεύεται από το δίκτυο NATURA 2000. Πολύ κοντά βρίσκεται και ο αρχαιολογικός χώρος των Τάφων της Μακρονήσου, με 19 τάφους από την Ελληνιστική και τη Ρωμαϊκή εποχή, λαξευμένους στον βράχο.

ΠΙΣΣΟΥΡΙ, ΛΕΜΕΣΟΣ
Θαλάσσια σπορ, beach volley στην ξανθιά αμμουδιά ή ανάβαση στο Ακρωτήρι Ασπρόροτσος (λευκός βράχος) στο δυτικό άκρο του κόλπου, για θέα από ψηλά; Αν είστε τυχεροί, εδώ μπορεί να πετύχετε γεράκια και άλλα άγρια πουλιά ή και θαλάσσιες χελώνες. Μετά το μπάνιο, αξίζει να κάνετε μια βόλτα μέσα στον διατηρητέο παραδοσιακό οικισμό του Πισσουρίου.

ΚΟΛΠΟΣ ΚΟΡΑΛΛΙΩΝ, ΠΑΦΟΣ
Γαλάζια σημαία, τιρκουάζ νερά και χρυσή άμμος. Η παραλία περιβάλλεται από πράσινο και
είναι εύκολα προσβάσιμη ακόμα και για τα άτομα με κινητικές δυσκολίες. Επιπλέον παρέχει όλες τις ανέσεις, από ομπρέλες και ξαπλώστρες μέχρι θαλάσσια σπορ, ενώ εκπαιδευμένοι ναυαγοσώστες φροντίζουν για την ασφάλεια των λουομένων. Φεύγοντας, σταματήστε για… ανεφοδιασμό σε ένα απ’ τα πολλά εστιατόρια ή καφέ που υπάρχουν κοντά.

Θέλουν επενδυτές στις θάλασσες
Ιδιωτικοποίηση και οικειοποίηση του θαλάσσιου χώρου από στρατηγικούς επενδυτές επιδιώκει η Κυβέρνηση, μέσα από κανονισμούς που κατέθεσε στη Βουλή ο υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, σχετικά με τους περί της Σύμβασης για την Προστασία της Μεσογείου Θάλασσας από τη Ρύπανση και περί συναφών Πρωτοκόλλων Νόμους (Τεχνητοί Ύφαλοι).

Σύμφωνα με τον «Φ» οι κανονισμοί, που συζητήθηκαν στην κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος, εξετάζονται πριν την εκπόνηση του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού (ΘΧΣ), κάτι που προξένησε δυσαρέσκεια ανάμεσα στα μέλη της Επιτροπής. Μάλιστα, ως θερμός υποστηρικτής της δημιουργίας τεχνητών υφάλων από ιδιώτες, εκτός από τα υπουργεία Γεωργίας και Εσωτερικών, εμφανίστηκε και το υπουργείο Εξωτερικών.

Η Μαρία Πήλικου, νομικός σύμβουλος στο υπουργείο Εξωτερικών, ερωτηθείς σχετικά με τον λόγο που οι αρμόδιες υπηρεσίες δεν αναμένουν την ολοκλήρωση του ΘΧΣ, απάντησε ότι υπάρχει κίνδυνος να αιχμαλωτιστούν οι όποιες προγραμματιζόμενες αναπτύξεις σε περίπτωση που αναμένουν οι αρμόδιες υπηρεσίες μέχρι να ολοκληρωθεί ο ΘΧΣ το 2021.
Ο διευθυντής Τουρισμού του ΚΟΤ, Μιχάλης Μεταξάς, σε γραπτό υπόμνημά του αναφέρει ότι ο οργανισμός στηρίζει την προσπάθεια που γίνεται για ρύθμιση των περιβαλλοντικών θεμάτων που αφορούν στη δημιουργία τεχνητών υφάλων. Μάλιστα, αναφέρεται και στη διεξαγωγή έρευνας στην οποία προέβη ο οργανισμός για τη «Λειτουργία και διαχείριση των υπό δημιουργία θαλασσίων προστατευόμενων περιοχών με την τοποθέτηση τεχνητών υφάλων-θαλάσσιων πάρκων στην Κύπρο». Όπως αναφέρεται, η έρευνα αυτή δόθηκε στο Τμήμα Αλιείας για αξιοποίηση, καθώς ο οργανισμός δεν κατέχει την τεχνογνωσία που απαιτείται για ρύθμιση των θεμάτων αυτών.

Ουσιαστικά, ο ΚΟΤ παραπέμπει σε παλαιότερη ανακοίνωσή του ημερ. 2 Ιουλίου 2015 για τις προοπτικές ανάπτυξης του καταδυτικού τουρισμού στην Κύπρο.

Βέβαια, ο ΚΟΤ παραγνωρίζει την Οδηγία 2014 /89/ ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και
Συμβουλίου, ημερ. 23 Ιουλίου 2014, περί θεσπίσεως πλαισίου για τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό με λήξη εναρμόνισης 18 Σεπτεμβρίου 2016. Σημειώνεται ότι ενόσω εκκρεμούσε η διαδικασία παράβασης για μη εναρμόνιση, το Υπουργικό Συμβούλιο έλαβε απόφαση στις 25 Οκτωβρίου 2017 για ιδιωτικούς τεχνητούς υφάλους. Έργα που επηρεάζουν σημαντικά το αντικείμενο του ΘΧΣ που θα πρέπει να ολοκληρωθεί μέσα στο 2021.

Ο Μιχάλης Χαϊλής, προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ανάπτυξης Τουρισμού του υπουργείου Ενέργειας και Εμπορίου, μίλησε για αυξημένο ενδιαφέρον για καταδυτικό τουρισμό κάνοντας αναφορά στο ναυάγιο «Ζηνοβία». «Μας προσέγγισαν ιδιώτες-επιχειρηματίες που ενδιαφέρονται για τέτοιου είδους αναπτύξεις. Όπως μας είπαν, μόνο για το σκάφος που θα ποντιστεί απαιτούνται €600.000», είπε, κάνοντας λόγο για αποτρεπτικούς παράγοντες που δεν προχώρησαν οι αναπτύξεις αυτές. Κάλεσε ακόμα την Επιτροπή Περιβάλλοντος να υιοθετήσει «μίνιμουμ όρους για προστασία του περιβάλλοντος, ώστε να μην παρεμποδίζεται η οικονομική ανάπτυξη».

Εύλογα ερωτηματικά προκύπτουν για το ποιοι είναι οι στρατηγικοί επενδυτές που διατίθενται να καταβάλουν μερικά εκατομμύρια ευρώ για τη δημιουργία των τεχνητών υφάλων και με ποιο αντάλλαγμα. Παρά τις προσπάθειες των βουλευτών, δεν πήραν απαντήσεις από τις αρμόδιες Αρχές.

Τerra Cypria: Δημόσιο αγαθό η θάλασσα
Το ίδρυμα Terra Cypria εισηγήθηκε όπως δοθεί προτεραιότητα στην ολοκλήρωση του ΘΧΣ, που αποτελεί μια δημόσια διαδικασία ανάλυσης και κατανομής (χωρικά και χρονικά) των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στη θαλάσσια περιοχή. Εκ μέρους του ιδρύματος, η Παναγιώτα Κουτσόφτα πρότεινε όπως οποιεσδήποτε συζητήσεις για αδειοδότηση άλλων έργων, συμπεριλαμβανομένων των τεχνητών υφάλων, πραγματοποιηθούν αφού ολοκληρωθεί ο ΘΧΣ.

Επιπλέον, το ίδρυμα δεν υποστηρίζει την προτεινόμενη ιδιωτικοποίηση και οικειοποίηση του θαλάσσιου χώρου που αποτελεί δημόσιο κοινό αγαθό, αφού θεωρεί ότι δεν εξυπηρετείται το καλώς εννοούμενο δημόσιο συμφέρον.

Λεμεσός: Τις παραλίες και τα μάτια σας
Το καλοκαίρι φανέρωσε τα προβλήματα και τις ελλείψεις στις παραλίες της πόλης με τις
περισσότερες επενδύσεις στην Κύπρο.

Ενώ τα σχέδια για πύργους στο παραλιακό μέτωπο της Λεμεσού αυξάνονται και πληθύνονται, το φετινό καλοκαίρι ανέδειξε τα προβλήματα και τα όρια που έχει η πόλη στη φιλοξενία των τουριστών και των επισκεπτών, ειδικά στις παραλίες.

Τόσο οι παραλίες εντός του Δήμου Λεμεσού όσο και διπλανών Δήμων φιλοξένησαν καθημερινά εκατοντάδες τουρίστες και επισκέπτες που διαπίστωσαν το χαμηλό επίπεδο εξυπηρέτησης, ειδικά αν τις συγκρίνει κανείς με τις παραλίες της Αγίας Νάπας και της Πάφου, όπου έχει δοθεί μεγάλη σημασία στις υπηρεσίες των λουόμενων.

Από το Δασούδι μέχρι τις παραλίες δίπλα από τον Εναέριο, οι τουαλέτες και τα αποδυτήρια των επισκεπτών είναι σε πολύ κακή κατάσταση σε αρκετές περιπτώσεις, δεν καθαρίζονται όπως πρέπει και το επίπεδο των υπηρεσιών που παρέχουν όσοι νοικιάζουν τα κρεβατάκια και τις ομπρέλες δεν είναι στα στάνταρ άλλων παραλιών στους υπόλοιπους Δήμους της Κύπρου.

O Δήμος Λεμεσού και οι γειτονικοί δήμοι όπως ο Δήμος Γερμασόγειας πρέπει να μεριμνήσουν για τους διαγωνισμούς για τη διαχείριση των δημοτικών παραλιών την επόμενη χρονιά και να μην διστάσουν να πάρουν σκληρά μέτρα, όπως για παράδειγμα ο Δήμος της Αγίας Νάπας που εκμεταλλεύτηκε μόνος του τις παραλίες από το 2015 και μετά, παρουσιάζοντας σημαντική αύξηση στα έσοδά του, αλλά και στο επίπεδο ικανοποίησης των τουριστών και των επισκεπτών, λόγω των υπηρεσιών που προσφέρονται στις παραλίες.

Με βάση τα πιο πάνω, αποτελεί αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι οι παραλίες μας είναι από τους σημαντικότερους οικονομικούς αιμοδότες του νησιού και θα πρέπει να τύχει της δέουσας προσοχής, σημασίας και…εξέλιξης.

Επιβάλλεται λοιπόν να υπάρξει ένα θεσμοθετημένο σώμα το οποίο θα δει με κάθε σοβαρότητα το κεφάλαιο «παραλίες» στον τόπο μας.