Ταχύτερους ρυθμούς στη Δημόσια Υπηρεσία

Καθολικό το αίτημα για αποδοτική κρατική μηχανή

Οι δημόσιοι υπάλληλοι υπερτερούν και των Ευρωπαίων συναδέλφων τους.

της Αλεξίας Καφετζή

Η πρόσφατη δικαστική απόφαση που έκρινε αντισυνταγματικό τον νόμο με τον οποίο έγιναν κάποιες περικοπές μισθών και συντάξεων των δημοσίων υπαλλήλων έφερε και πάλι στην επιφάνεια το θέμα της μισθοδοσίας και των άλλων προνομίων που απολαμβάνουν οι εργαζόμενοι στον ευρύτερο δημόσιο τομέα.

Γενική είναι η πεποίθηση ότι στην Κύπρο οι δημόσιοι υπάλληλοι είναι η ευνοούμενη τάξη των εργαζομένων. Εκτός όλων των άλλων που απολαμβάνουν, μονιμότητα, ασφάλεια, πολύ καλές συνθήκες εργασίας, έχουν και ψηλές απολαβές που τις ζηλεύουν ακόμα και στην Ευρώπη. Είναι χαρακτηριστικές οι δηλώσει που έγιναν στην κυπριακή Βουλή την περασμένη Τρίτη από τον διευθυντή της Γενικής διεύθυνσης οικονομικών και χρηματοδοτικών υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Manfred Bergmann. Μιλώντας σε κοινή συνεδρία των Επιτροπών Οικονομικών και Εργασίας της κυπριακής Βουλής, ο Ευρωπαίος Επίτροπος αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στους μισθούς στον δημόσιο τομέα, λέγοντας ότι είναι ψηλότεροι σε σύγκριση με άλλα κράτη μέλη, όπου οι δημόσιοι υπάλληλοι παίρνουν χαμηλότερους μισθούς με αντάλλαγμα την προστασία των θέσεων εργασίας τους. «Στην Κύπρο έχουν και ψηλούς μισθούς και προστασία» είπε, προσθέτοντας ότι αυτός μπορεί να είναι ένας λόγος για την έλλειψη προσοντούχου προσωπικού στον ιδιωτικό τομέα, ενώ ένας δεύτερος λόγος, εξήγησε, μπορεί να είναι το εκπαιδευτικό σύστημα. «Χρειάζεται συνεργασία μεταξύ ιδιωτικού τομέα και εκπαίδευσης» είπε.

Φυσικά αυτά που ακούστηκαν από τον Ευρωπαίο επίσημο είναι χιλιοειπωμένα, αλλά δυστυχώς καμιά Κυβέρνηση δεν τόλμησε να κάνει τομές και να βρει τρόπους για εξορθολογισμό της κατάστασης που αποτελεί γάγγραινα για την οικονομία του τόπου. Μόνο με την κρίση του 2013 αναγκάστηκε η Κυβέρνηση να πάρει κάποια μέτρα με την περικοπή των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων κατά ένα πολύ μικρό ποσοστό που μπροστά στις απώλειες που είχαν οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα ήταν ασήμαντη. Κι όμως οι δημόσιοι υπάλληλοι με επικεφαλής τη συντεχνία τους, την ΠΑΣΥΔΥ αγωνίζονται να επανακτήσουν κι εκείνα τα λίγα που έχασαν το 2013 χωρίς να λαμβάνει υπόψη τι υπέφερε από την κρίση ο εργαζόμενος στον ιδιωτικό τομέα. Συνοπτικά να αναφέρουμε ότι κανένας δημόσιος υπάλληλος δεν έχασε τότε τη δουλειά του σε αντίθεση με όσα συνέβησαν στον ιδιωτικό τομέα. Χιλιάδες εργαζόμενοι απολύθηκαν, πολύ περισσότεροι είδαν τους μισθούς τους να πετσοκόβονται ενώ οι ίδιοι ζούσαν συνεχώς με την απειλή της απόλυσης και εκατοντάδες επιχειρήσεις μικρές ή μεγαλύτερες έκλεισαν.

Στην επίθεση ο Χατζηπέτρου Η πρόσφατη απόφαση του διοικητικού δικαστηρίου που έκρινε τον νόμο για τις περικοπές των μισθών αντισυνταγματικό, έδωσε την ευκαιρία στους δημοσίους υπαλλήλους να βγουν στην επίθεση και να μιλούν για αδικία που ήρθη. Μάλιστα ο γενικός Γραμματέας της ΠΑΣΥΔΥ Γλαύκος Χατζηπέτρου μιλώντας προχτές Τετάρτη σε συνέδριο της συντεχνίας μπήκε στην επίθεση. Αναφέρθηκε στις περικοπές του2013 και είπε: «Είναι ανεπίτρεπτο αυτό σε ένα κράτος δικαίου», υποστηρίζοντας πως αντί να έχουν παράπονο αυτοί που στερήθηκαν παράνομα και αντισυνταγματικά τον μισθό τους, όπως ισχυρίστηκε, έχει παράπονο η Κυβέρνηση και κάποιοι
άλλοι, κατά την έκφρασή του.

Επί της ουσίας της προσφυγής και της απόφασης του Δικαστηρίου, ο γενικός γραμματέας της ΠΑΣΥΔΥ εξήγησε πως μόνο όσοι δημόσιοι υπάλληλοι προσέφυγαν στο Δικαστήριο
δικαιούνται αναδρομικά, ενώ οι υπόλοιποι που δεν προσέφυγαν στα δικαστήρια θα πάρουν από τούδε και στο εξής ό,τι δικαιούνται.

Ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης που παρέστη στο συνέδριο της ΠΑΣΥΔΥ εξέφρασε τον σεβασμό του στο δικαίωμα προσφυγής στη δικαιοσύνη, επανέλαβε και ξεκαθάρισε, ωστόσο, πως η Κυβέρνηση θα προχωρήσει με έφεση και θα ζητήσει αναστολή της εφαρμογής της πρωτόδικης απόφασης μέχρι την εκδίκαση της έφεσης.
«Θα πρέπει να πω», ανέφερε, «πως δεν ενεργώ, ούτε ως δικαστής ούτε ως δικηγόρος για να χρησιμοποιήσω τα νομικά. Είμαι εδώ ως ηγέτης μιας χώρας που ξέρει κάποιες δυσάρεστες αλήθειες. Εκείνο που γνωρίζω είναι πως όταν ανέλαβα τα ρευστά του κράτους έφταναν για ένα μήνα. Έπρεπε να ληφθούν μέτρα. Όχι μόνο για δημόσιους υπαλλήλους, αλλά και για εκείνους που έφεραν την ευθύνη, τις τράπεζες».

«Αυτό που σημειώνω και θέλω να επισημάνω είναι πως από τα μέτρα, τις δικές σας θυσίες, αλλά και των άλλων, έγινε κατορθωτό σταδιακά να ανακάμψουμε και σταδιακά να αποκαταστήσουμε τα δικαιώματα των δημοσίων υπαλλήλων».

Καλοπληρωμένοι αλλά αποδοτικοί
Από τις δηλώσεις του προέδρου της Δημοκρατίας φαίνεται ότι το σίριαλ με το θέμα των μισθών στη δημόσια υπηρεσία θα έχει πολλά επεισόδια ακόμα. Το θέμα όμως είναι με τη λήξη του, να έχουν παρθεί όλα εκείνα τα μέτρα που θα καθιστούν τη δημόσια υπηρεσία αποτελεσματική και αποδοτική προς όφελος του πολίτη και της οικονομίας του τόπου. Όλοι μας θέλουμε τον δημόσιο υπάλληλο αξιοπρεπή κι όχι μίζερο και η μισθοδοσία του είναι μια παράμετρος που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Το ίδιο όμως απαίτηση είναι όπως ο καλά αμειβόμενος δημόσιος υπάλληλος εμφανίζεται στη δουλειά του αποδοτικός και αποτελεσματικός. Να προσφέρει και να παράγει ανάλογα με το ύψος του μισθού του και
των άλλων ωφελημάτων που απολαμβάνει. Να είναι πρόθυμος και εξυπηρετικός έναντι του πολίτη που είναι αυτός που τον πληρώνει.

Δυστυχώς όμως η κατάσταση που υφίσταται δεν επιτρέπει κάτι τέτοιο αφού στη δημόσια υπηρεσία επικρατούν οι κλίκες και τα καπετανάτα. Ο κάθε αξιωματούχος έχει τους αυλικούς του και αυτό που μετρά για τον καθένα είναι το ύψος του μισθού και οι προαγωγές. Όταν ακούει κανείς τους δημοσίους υπαλλήλους να μιλούν μεταξύ τους του έρχεται να γελάσει αφού αναφέρονται ο ένας για τον άλλο, για παρόντες και απόντες, δεν αποκαλούνται με το όνομά τους αλλά με την κλίμακα που είναι τοποθετημένη.

Έτσι ακούς να λένε ο Α12 ή ο Α13. Όλοι είναι προσκολλημένοι σε κόμματα και αξιωματούχους στους οποίους συμπεριφέρονται δουλικά για να εξασφαλίσουν είτε προαγωγή είτε τοποθέτηση είτε μετάθεση σε πόστα που επιθυμούν.

Δυστυχώς η ως τώρα πρακτική και εμπειρία που έχει η συντριπτική πλειοψηφία των πωλητών πόρρω απέχει από τα πιο πάνω. Γι’ αυτό είναι επιτακτική ανάγκη να ληφθούν μέτρα που να αγγίζουν όχι μόνο το θέμα της μισθοδοσίας των δημοσίων υπαλλήλων αλλά και όλα τα πιο πάνω που αναφέρθηκαν. Χωρίς γρήγορη και αποτελεσματική δημόσια υπηρεσία ούτε το κράτος μπορεί να πάει μπροστά ούτε και ο ιδιωτικός τομέας.

Δεν πρέπει ακόμα να ξεχνούμε ότι στην Κύπρο όταν μιλούμε για κρατική μηχανή, αναφερόμαστε σε έναν υδροκέφαλο, όπως πολλές φορές κατά καιρούς χαρακτηρίστηκε, οργανισμό με υπεράριθμο προσωπικό και με πολλά άτομα να συνωθούνται στις ψηλές θέσεις της πυραμίδας. Παρουσιάζεται το φαινόμενο ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια με τον περιορισμό των προσλήψεων να έχουμε υψηλόβαθμους υπαλλήλους, ενώ στις χαμηλές κλίμακες να παρατηρείται έλλειψη. Έχουμε δηλαδή στρατό με αξιωματικούς χωρίς στρατιώτες. Είναι κάτι μπορεί να διορθωθεί με κατάργηση θέσεων στις ψηλές βαθμίδες και πρόσληψη απλών υπαλλήλων που θα έρχονται σε επαφή και θα εξυπηρετούν τον πολίτη, ενώ παράλληλα θα επέλθει και εξοικονόμηση πόρων.