Προσκυνητές και όχι προσκυνημένοι στον Άγιο Φανούριο στην Κερύνεια

Η έβδομη οργανωμένη επίσκεψη στο ξωκλήσι και τη σπηλιά, όπως και στο Πέλλαπαϊς, Κάρμι – Τριμίθι και Λάπηθο – Καραβά

ΤΟΥ ΜΑΡΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

«Δεν θα περάσει το άδικο, θα απελευθερωθεί η Κύπρος από την τουρκική κατοχή, θα ελευθερώσουμε τον τόπο μας και συνεπώς δεν είμαστε εδώ ως προσκυνημένοι, είμαστε εδώ ως προσκυνητές…δεν έχουμε προσκυνήσει 45 χρόνια, ερχόμαστε εδώ και διεκδικούμε την ελευθερία μας…και δεν το έχουν κάνει οι πολιτικοί, εσείς οι απλοί άνθρωποι το κάνατε κι εσάς πρέπει να χειροκροτούμε και όχι τους πολιτικούς», είπε ο βουλευτής Γιώργος Περδίκης απευθυνόμενος σε εκατοντάδες συμπολίτες μας, πρόσφυγες από τον Άγιο Γεώργιο Κερύνειας, από την ίδια την Κερύνεια και τα γύρω χωριά, αλλά και μη πρόσφυγες από τις ελεύθερες περιοχές, που την περασμένη Τρίτη 27 Αυγούστου 2019 ανήμερα της γιορτής του Αγίου Φανουρίου, συνέρρευσαν – για έβδομη συνεχή χρονιά – στο ξωκλήσι και τη σπηλιά του Αγίου Φανουρίου στην απόκρημνη και βραχώδη ακρογιαλιά του κατεχόμενου χωριού  Άγιος Γεώργιος Κερύνειας.  «Θέλω  να ευχαριστήσω όλες και όλους που είστε για άλλη μια χρονιά εδώ, γιατί η παρουσία σας εδώ στέλνει το μήνυμα σε αυτούς που μας παρακολουθούν και μας επιτηρούν, ότι… τη υπερμάχω στρατηγώ τα νικητήρια!», τόνισε στη σύντομη προσφώνησή του ο Γ. Περδίκης. Στους προσκυνητές απευθύνθηκαν επίσης με σύντομες παρεμβάσεις τους  ο ευρωβουλευτής Κώστας Μαυρίδης και η Χαρίτα Μάντολες, πολύ γνωστή ακτιβίστρια του αντικατοχικού αγώνα και ιδιαίτερα της διερεύνησης της τύχης των αγνοουμένων. Φέτος συνόδευσαν τους προσκυνητές, τρεις ιερείς από τις ελεύθερες περιοχές που ηγήθηκαν της προσευχής και της παράκλησης στον χώρο του ξωκλησιού – ο πατήρ  Λοϊζος Πολυκάρπου (από το Πελλαπαϊς) που υπηρετεί στο Καλό Χωριό Ορεινής, ο πατήρ Παναγιώτης Καϊμακλιώτης που υπηρετεί στον Άγιο Επιφάνιο Ορεινής και ο πατήρ Πέτρος Aνδρέου που υπηρετεί στην Επισκοπή Λεμεσού. Η εκδήλωση έγινε με πρωτοβουλία της  Ιστορικής και Θρησκευτικής Κίνησης «Άγιος Φανούριος Κερύνειας» και με βασικό οργανωτή τον Κλεάνθη Ερωτοκρίτου.

Κεριά, εικόνες και φανουρόπιτες

Οι προσκυνητές μετέφεραν μαζί τους κεριά και εικόνες και – κατά το έθιμο – τις φανουρόπιτες που είναι συνδεδεμένες με το όνομα του Αγίου. Στη λιτή εκδήλωση της προσευχής και της παράκλησης, μοιράστηκαν τις φανουρόπιτες. Η όλη εκδήλωση έγινε υπό το άγρυπνο βλέμμα αστυνομικών του ψευδοκράτους, ένστολων και μη, που επιτηρούσαν τον χώρο  από την αρχή μέχρι το τέλος. Η πρόσβαση στη σπηλιά του Αγίου Φανουρίου έγινε όπως πάντα από το στενό πέρασμα που βρίσκεται πάνω στα βράχια και οδηγεί προς την είσοδό της. Πάνω από τη θάλασσα και τον Άγιο Γεώργιο, που σήμερα κατοικείται από Τουρκοκύπριους, αλλά και από έποικους, υψώνεται ο επιβλητικός Άγιος Ιλαρίωνας και ο Πενταδάκτυλος. Η επίσκεψη στο ξωκλήσι, που απέχει πέντε περίπου χιλιόμετρα από την Κερύνεια, έγινε οργανωμένα, με λεωφορεία της εταιρίας «Λάμπουσας», που ξεκίνησαν από τη Λευκωσία, τη Λεμεσό και τη Λάρνακα  – ενώ αρκετοί προσκυνητές, πήγαν στο μέρος με τα ιδιωτικά τους αυτοκίνητα. Το εκκλησάκι είναι κτισμένο από το 1973 και έχει μετατραπεί από τους Τουρκοκύπριους, σε ιδιωτική γκαλερί. Την προστασία και συντήρηση του ξωκλησιού και της σπηλιάς, ανέλαβε η δικοινοτική Τεχνική Επιτροπή για την Πολιτιστική Κληρονομιά. Στον διπλανό χώρο, όπου κάποτε βρισκόταν το εργοστάσιο Σεβέρη, κτίστηκε υπερπολυτελές τουρκικό ξενοδοχείο. Στο πλαίσιο της αποστολής οργανώθηκαν σύντομες επισκέψεις στα γειτονικά χωριά Πέλλαπαϊς,  Κάρμι – Τριμίθι και Λάπηθος – Καραβάς (Βυζαντινή Μονή Αχειροποιήτου, που έχει μετατραπεί σε στρατόπεδο του κατοχικού στρατού), ανάλογα με την επιλογή των προσκυνητών, που χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες.  Η Κερύνεια και το λιμανάκι της, ήταν αργά το απόγευμα ο τελευταίος προορισμός και ο χώρος συνάντησης όλων, για την επιστροφή.

«Η γη δεν έχει κρικέλια να την πάρουν»…

«Ήρθαμε πρωτίστως εδώ με γαλήνη και ειρήνη στην καρδιά μας για να προσευχηθούμε στον Άγιο Φανούριο ανήμερα της μέρας του, να δεήσει ώστε να έχουμε υγεία, αλλά και να επισπεύσει τη λήξη της δοκιμασίας μας», είπε στην προσφώνησή του ο Κώστας Μαυρίδης και πρόσθεσε: «Ήρθαμε όμως εδώ και για ένα άλλο λόγο, για τον οποίο δεν χρειάζεται να λέμε πολλά…Ο χώρος αυτός είναι η γενέθλια γη της Κερύνειας που ποτίστηκε με αίμα από τα αδέλφια μας το 1974…ίσως αν σκάψει κάποιος θα βρει πεταμένα κόκαλα…Δεν ξεχνούμε…θα επιστρέψουμε πίσω όπως ήρθαμε, με γαλήνη και ειρήνη, αλλά αντλούμε δύναμη από την πίστη μας ότι αυτή η γη δεν έχει κρικέλια να την πάρουν και να φύγουν, ούτε μπορούν «να μερέψουν το πέλαγος με μισό δράμι νερό»…Οι ξένοι και ο σπόρος τους θα φύγουν μια μέρα, αν εμείς το θέλουμε. Γιατί πρέπει να είμαστε εδώ; Θέλω να γνωρίζετε ότι τα αρχικά σχέδια του κατοχικού καθεστώτος ήταν να ενσωματώσουν το εκκλησάκι του Αγίου Φανουρίου στο διπλανό ξενοδοχειακό συγκρότημα. Με πολλές προσπάθειες στο παρασκήνιο, κάποιοι άνθρωποι που είναι παρόντες, κατάφεραν να κρατήσουν το εκκλησάκι ως έχει. Γι’ αυτό πρέπει να ερχόμαστε εδώ – και επειδή βλέπω και πολλά νεαρά παιδιά, σας παρακαλώ μιλήστε τους! Εμείς θα μιλήσουμε στα παιδιά και στα εγγόνια μας…να τους εξηγήσουμε ότι εδώ είναι έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης κι εδώ πρέπει μια μέρα να επικρατήσουν τα ανθρώπινα δικαιώματα και η ελευθερία». Να υπενθυμίσουμε ότι ο Κ. Μαυρίδης παρευρέθηκε και στην εκδήλωση που έγινε στον ίδιο χώρο την περασμένη χρονιά, τελειώνοντας την προσφώνησή του με τα ακόλουθα: «Το 1953 ο Γιώργος Σεφέρης επισκέφθηκε την Κύπρο και τόπους όπως αυτός και είδε τον κόσμο της Κύπρου και θαύμασε τόσο πολύ τους παππούδες με τα ροζιασμένα χέρια και τις γιαγιάδες μας με τις κουρούκλες, γιατί μέσα στην αμορφωσιά τους ήταν πάνσοφοι και έμειναν πιστοί στον εαυτό τους. Αυτό θαύμασε. Πρέπει να μείνουμε πιστοί στον εαυτό μας! Αν ξέρουμε ποιοι είμαστε, γνωρίζουμε και πού πάμε, γι’ αυτό έχουμε χρέος να τα μεταδώσουμε στα παιδιά και στα εγγόνια μας. Κάποιος θα σκεφτεί ότι αυτά όλα, είναι λόγια και φιλολογίες. Ναι, είναι λόγια και λέξεις…Εμείς θα επιμένουμε να λέμε την κατοχή κατοχή, την ενοχή ενοχή, τον φόνο και το έγκλημα, φόνο και έγκλημα, αλλά προπάντων, την ελευθερία, ελευθερία».

Με τα εγγόνια της η Χαρίτα Μάντολες

«Ήρθα με πόνο ψυχής και έφερα μαζί μου τα εγγονάκια μου να γνωρίσουν την Κερύνεια», είπε στη δική της προσφώνηση η 72χρονη σήμερα Χαρίτα Μάντολες από το μικρό χωριό Ελιά δίπλα στον Καραβά, που τον Ιούλιο 1974, στα 27 της χρόνια και έχοντας στην αγκαλιά της τα δύο μικρά παιδιά της, ενός και δύο χρόνων, είχε γίνει μάρτυρας της δολοφονίας από τους Τούρκους εισβολείς, του 25χρονου τότε συζύγου της, του πατέρα της και δέκα άλλων ατόμων που για τριάντα χρόνια βρίσκονταν στον κατάλογο των αγνοουμένων. «Σας ευχαριστώ όλους που είστε εδώ», συνέχισε η κυρία Μάντολες και πρόσθεσε: «Η Κύπρος είναι ελληνική, αυτός ο τόπος είναι ελληνικός και δεν ανήκει στην Τουρκία, ανήκει στους Έλληνες της Κύπρου και στους Τουρκοκύπριους. Γι’ αυτό πρέπει ν’ αγωνιστούμε για την απελευθέρωση – και όχι για την «επανένωση» – του τόπου μας. Να πάμε όλοι στα σπίτια μας και στα χωριά μας, Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι. Αυτή είναι η επιθυμία, ο πόθος και η δίκαιη λύση του κυπριακού. Εδώ είναι σκορπισμένα τα λείψανα των δικών μας ανθρώπων, των αγνοουμένων, αυτών που χάθηκαν και δεν βρήκαμε ακόμα, ενώ οι μάνες περιμένουν ακόμα τα παιδιά τους. Πρέπει όλοι να αγωνιστούμε προς αυτή την κατεύθυνση και να ξέρετε ότι το δίκαιο θα επικρατήσει για την ελευθερία της Κύπρου».

«Είναι διαφορετική η θάλασσα της Κερύνειας»…

Για ιστορικούς λόγους επαναλαμβάνουμε τα όσα είπε ο τότε Δήμαρχος Κερύνειας Γλαύκος Καριόλου στην πρώτη επίσκεψη στο ξωκλήσι, τον Αύγουστο 2013: «Αγαπημένοι Κερυνειώτες, όλοι εσείς που κατάγεστε από την επαρχία Κερύνειας, από την Καλορκά μέχρι την Αγία Ειρήνη, (35 χιλιάδες άτομα), όπως είδατε, μπορούμε να έρθουμε, άμα το θέλουμε. Όμως, όπως διαπιστώσατε, χρειάζεται κόπος και θυσίες, ακόμα και εξευτελισμοί και προσβολές. Ξέρετε καλά, ότι δεν θα μας τα μπογιατίσουν κάποιοι άλλοι. Δεν θα μας πάρουν από το χέρι κάποιοι άλλοι, να μας φέρουν. Το καθήκον μας είναι να περάσουμε στα παιδιά μας, στους μη βιωματικούς Κερυνειώτες, την αγάπη μας για τον τόπο μας. Αλλά, για να την περάσουμε, δεν γίνεται αλλιώς, πρέπει να έρθουν να δουν τον τόπο, να κολυμπήσουν ακόμα μέσα στη θάλασσα, να βγουν πάνω στον Άη Λαρκό, να μυριστούν το θυμάρι, την ανδρουκλιά και τον πεύκο – δεν γίνεται διαφορετικά. Ευχαριστώ όλους που έχετε υποστεί τη μεγάλη ζέστη της μέρας και την ταλαιπωρία, αλλά πιστεύω ότι ο Άγιος Φανούριος θα μας αξιώσει και θα μας φανερώσει την επιστροφή. Να κάμετε υπομονή… θέλει πολλή υπομονή. Θέλουμε τους Κερυνειώτες να αναπνεύσουν το ιώδιο της κερυνειώτικης θάλασσας… γιατί είναι διαφορετική η θάλασσα της Κερύνειας… πάει ίσια, από αριστερά προς τα δεξιά, ενώ στις άλλες πόλεις, η θάλασσα πάει ανάποδα, από δεξιά προς τα αριστερά!».

Υπό το άγρυπνο βλέμμα των αστυνομικών του ψευδοκράτους….

Ο Κλεάνθης Ερωτοκρίτου μπροστά τη Μονή της Αχειροποιήτου, ένα χώρο που οι κατοχικές δυνάμεις μετέτρεψαν σε στρατόπεδο. «Ερχόμαστε εδώ ειρηνικά, αλλά διεκδικώντας τα ανθρώπινα δικαιώματά μας – και θα ερχόμαστε κάθε χρόνο…».

Οι φανουρόπιτες είχαν την τιμητική τους!

Φώτο: Το ξωκλήσι του Αγίου Φανουρίου ανήμερα της γιορτής του.