Όταν τα κόμματα δεν πιστεύουν στη λύση

Μέχρι τις βουλευτικές εκλογές του 2021 έχουμε περίπου 20 μήνες και μέχρι τις προεδρικές εκλογές του 2023 μεσολαβούν πάνω από 40 μήνες. Διάστημα πάρα πολύ μεγάλο. Κι όμως κόμματα και πολιτικοί αρχηγοί άρχισαν τις ζυμώσεις και τις αντιπαραθέσεις για τις εκλογές που θα αναδείξουν τον νέο Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Όλα αυτά όταν το Κυπριακό βρίσκεται σε επικίνδυνη στασιμότητα, ο εποικισμός του Βαρωσιού είναι προ των πυλών και όταν τα τουρκικά γεωτρύπανα βρίσκονται μερικά μίλια από τις κυπριακές ακτές.

Του Αντώνη Άσσου

Οι κατ’ επανάληψη δηλώσεις του Προέδρου Αναστασιάδη ότι δεν θα διεκδικήσει επανεκλογή του φαίνεται ότι άνοιξε την όρεξη πολλών για τον θώκο. Επίσης η πάγια θέση του ΑΚΕΛ, ότι έχει μόνιμο στόχο την απομάκρυνση του κ. Αναστασιάδη από την προεδρία, έκανε επίσης πολλούς να ονειρεύονται τον εαυτό τους στην προεδρική καρέκλα.

Καθώς κανένας πολιτικός αρχηγός και κανένας άλλος πολιτικός παράγοντας που φιλοδοξεί να μπει στην κούρσα για τις προεδρικές εκλογές, δεν μπορεί να εκλεγεί στηριζόμενος μόνο στις δικές του δυνάμεις, άρχισαν οι ψίθυροι, οι ζυμώσεις, οι διαρροές, το παρασκήνιο, για το ενδεχόμενο και τις πιθανότητες σύμπηξης συμμαχιών που να δημιουργεί βάσιμες ελπίδες επιτυχίας. Το θέμα δεν συζητείται μόνο πίσω από κλειστές πόρτες. Ήδη υπάρχουν δημοσιεύματα, γίνονται δημόσιες δηλώσεις και συζητήσεις, που αντί να διαψεύδουν ενισχύουν τις ενδείξεις ότι όντως διεξάγονται διαβουλεύσεις με ορίζοντα τον Φεβρουάριο του 2023. Κι καθώς όπου υπάρχει καπνός, υπάρχει και φωτιά, έτσι και στην περίπτωσή μας δεν είναι δυνατόν οι συζητήσεις να προέκυψαν χωρίς αιτία.

Έναυσμα για την προεδρολογία που αναπτύσσεται τις τελευταίες μέρες, υπήρξε η προ ημερών συνάντηση του Γενικού Γραμματέα του ΑΚΕΛ Άντρου Κυπριανού και του Προέδρου του ΔΗΚΟ Νικόλα Παπαδόπουλου. Καθώς η συνάντηση αυτή όχι μόνο δεν ανακοινώθηκε, αλλά έγινε προσπάθεια να κρατηθεί μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας και μόνο ύστερα από σχετικό δημοσίευμα οι πρωταγωνιστές επιβεβαίωσαν τη συνάντηση, έδωσε αφορμές για την εικοτολογία που αναπτύχθηκε στη συνέχεια.

Οι δηλώσεις από πλευράς ΑΚΕΛ και ΔΗΚΟ, εδώ και σχεδόν δυο βδομάδες για να πείσουν το ακροατήριο ότι στη συνάντηση των δυο ηγετών, δεν συζητήθηκε θέμα προεδρικών εκλογών μάλλον δεν έπεισε, αν κρίνουμε από την έκταση και τις διαστάσεις που πήρε το θέμα.

Η αντιπαράθεση των άλλοτε φίλων

Στα σενάρια που αναπτύσσονται φρόντισε να αναμιχθεί και ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου, ερχόμενος σε αντιπαράθεση με τον άλλοτε «φίλο» Νικόλα Παπαδόπουλο. Μια δήλωση του δεύτερου με αφορμή την επίμαχη συνάντησή του με τον ΓΓ του ΑΚΕΛ, ότι οι πολιτικές συνεργασίες με το ΑΚΕΛ ήταν οι πλέον αποτελεσματικές για τον τόπο, διεύρυνε τη συζήτηση για ενδεχόμενες συνεργασίες. Έτσι ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε λέγοντας ότι «είναι άστοχο και άσκοπο εν έτει 2019 αν πράγματι το ΑΚΕΛ, το ΔΗΚΟ και όλοι εννοούμε για την κρισιμότητα των καιρών, και συμφωνώ μαζί τους, ότι είναι αβέβαιο το αύριο για την πατρίδα μας, να κοιμούνται κάποιοι και να ξυπνούν και να ασχολούνται το τι θα γίνει το 2023». Ενώ έριξε και τα καρφιά του:

«Ας μεριμνήσουμε πρώτα να έχουμε μια Κύπρο επανενωμένη και από κει και πέρα όποιος θέλει ας είναι Πρόεδρος, αν η Κύπρος θα υποφέρει, τα τετελεσμένα θα παγιώνονται και πιο δυσάρεστες εξελίξεις θα ζει ο Κυπριακός Ελληνισμός και ποιος θα ήθελε να είναι Πρόεδρος αυτού του τόπου;».

Για τη δήλωση ότι οι πιο αποδοτικές συνεργασίες ήταν αυτές του ΔΗΚΟ με το ΑΚΕΛ, είπε ότι άκουσε το σχόλιο με έκπληξη. «Το άκουσα και εγώ και μου δημιουργήθηκε μια μεγάλη έκπληξη γιατί μαζί με το Νικόλα Παπαδόπουλο θεωρούσαμε από το 2008-2013 καταστροφική για την οικονομία την διακυβέρνηση Χριστόφια που ήταν μαζί με το ΔΗΚΟ. Τώρα τι άλλαξε και έγινε η πιο αποδοτική», διερωτήθηκε ο κ. Νεοφύτου.

Σε απολογητικό μάλλον ύφος ήρθε η ανταπάντηση από τον κ. Παπαδόπουλο: «Δεν είπα ότι είναι οι διακυβερνήσεις αποτελεσματικές, αλλά οι πολιτικές συνεργασίες και είναι ένα γεγονός. Αν πάρουμε ιστορικά τις πολιτικές συνεργασίες στην Κύπρο οι πιο αποτελεσματικές συνεργασίες ήταν μεταξύ του ΑΚΕΛ και του ΔΗΚΟ. Αυτό είναι απλά ένα ιστορικό γεγονός». Ο κ. Παπαδόπουλος συμφώνησε «ότι είναι πρόωρη οποιαδήποτε συζήτηση για τις προεδρικές και εμείς δεν έχουμε μπει σε μια τέτοια συζήτηση με τον οποιονδήποτε και ουδέποτε έχω συζητήσει προσωπικά με τον Γενικό Γραμματέα του ΑΚΕΛ κάτι τέτοιο». Φρόντισε όμως να στείλει το μήνυμα ότι όπως έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη «ως Δημοκρατικό Κόμμα δεν αποκλείουμε τη συνεργασία με κανέναν».

Πήγαινε-έλα των τουρκικών τρυπανιών

Ύστερα από μια μικρή ανάπαυλα που δεν πρέπει να ήταν άσχετη με τις διεργασίες στη Νέα Υόρκη τα τουρκικά γεωτρύπανα επιστρέφουν στις θάλασσες της Κύπρου. Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες το τουρκικό πλοίο-γεωτρύπανο «Γιαβούζ» βρίσκεται εντός της κυπριακής αποκλειστικής οικονομικής ζώνης (AOZ), δυτικά της Πάφου, χωρίς όμως να επιδίδεται σε κάποια δραστηριότητα. Σε κοντινή απόσταση από το Γιαβούζ βρίσκεται και το Φατίχ.

Ένα από τα σενάρια που έχουν συζητηθεί δημοσίως είναι η ενδεχόμενη κάθοδος τουρκικού γεωτρύπανου σε αδειοδοτημένο τεμάχιο της κυπριακής ΑΟΖ. Την περασμένη εβδομάδα ο Τούρκος Υπουργός Ενέργειας ΦατίχΝτονμέζ είχε δηλώσει ότι το «Γιαβούζολοκλήρωσε τη γεώτρησή του στην Καρπασία και ετοιμάζεται για την επόμενη, στον γεωτρητικό στόχο που αποκάλεσε «Μόρφου».

Χτες ο πρόεδρος της Δημοκρατίας περιέγραψε το πλαίσιο εντός του οποίου κινείται η Λευκωσία προς αντιμετώπιση της τουρκικής προκλητικότητας. Ο κ. Αναστασιάδης σχολιάζοντας την έκδοση νέας τουρκικής navtex στο οικόπεδο 7 και την παρουσία του δεύτερου τουρκικού γεωτρύπανου εντός της ΑΟΖ , δυτικά της Πάφου είπε ότι «το έχουμε υπόψη μας και λαμβάνουμε όλα τα ενδεικνυόμενα με βάση το διεθνές δίκαιο, μέτρα».

Η νέα προκλητική δραστηριότητα των Τούρκων αναπτύσσεται στον απόηχο του πρόσφατου δημοσιεύματος της τουρκικής εφημερίδας «Τζουμχουριέτ» για εμπάργκο τεσσάρων εταιρειών στην πώληση χημικών υλικών για τις εργασίες γεώτρησης. Στο εμπάργκο που όπως υποστηρίχθηκε έχει επηρεάσει το έργο των δυο γεωτρύπανων, είχε αποδοθεί και η προσωρινή όπως φάνηκε εκ των υστέρων αποχώρηση στα μέσα Σεπτεμβρίου, των γεωτρυπάνων από την περιοχή μας.

Στο μεταξύ έχει γνωσθεί ότι εντός των ημερών αναμένεται να αποφασίσει το Συμβούλιο Ασφαλείας πότε θα συζητήσει την προσφυγή της Κυπριακής Δημοκρατίας, για τις απειλές της Τουρκίας για εποικισμό της Αμμοχώστου. Σχετικό αίτημα υπέβαλε το απόγευμα την περασμένη Τρίτης, ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Δημοκρατίας στον ΟΗΕ, Πρέσβης Ανδρέας Μαυρογιάννης και θα συζητηθεί από το Συμβούλιο σε κλειστές διαβουλεύσεις. Εκείνο που αναμένεται είναι η έκδοση προεδρικής δήλωσης – για την οποία απαιτείται ομοφωνία – η οποία θα επαναβεβαιώνει όλα τα σχετικά ψηφίσματα για το Βαρώσι.

Την Πέμπτη ρωτήθηκε για το αίτημα για συζήτηση του θέματος της Αμμοχώστου στο Συμβούλιο Ασφαλείας των ΟΗΕ ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου. Περιορίστηκε να πει ότι θα αναμένει τη σημερινή ενημέρωση, στο Εθνικό Συμβούλιο, ώστε να υπάρξει πλήρης εικόνα, πριν σχολιάσει οτιδήποτε.

Όμως ο κ. Νεοφύτου επισήμανε ότι ωσότου το αδιέξοδο παραμένει, η επιθετικότητα της Τουρκίας θα οξύνεται. Συμπλήρωσε όμως ότι δεν μπορεί να διεξαχθεί διάλογος κάτω από απειλές. Λέγοντας ότι η θέση του ΔΗΣΥ ήταν και παραμένει ξεκάθαρη, ο κ. Νεοφύτου είπε:

«Πρέπει η δική μας πλευρά, όπως πράττει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για επανέναρξη του διαλόγου το συντομότερο δυνατόν, εντός των παραμέτρων του Γενικού Γραμματέα και του μοντέλου της λύσης της ΔΔΟ».

Στο μεταξύ με ιδιαίτερο ενδιαφέρον αναμένεται η σημερινή συνεδρία του Εθνικού Συμβουλίου κατά την οποία ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης αναμένεται να ενημερώσει το Εθνικό Σώμαγια τις επαφές που είχε την περασμένη εβδομάδα στη Νέα Υόρκη, εν αναμονή και των αποφάσεων του ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, για τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό.

Πάντως επικρατεί αβεβαιότητα για τα επόμενα στάδια καθώς οι πληροφορίες είναι αλληλοσυγκρουόμενες. Σύμφωνα με κυβερνητική πηγή στη Λευκωσία στη συνάντηση της 27ης Σεπτεμβρίου με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη «ήταν σαφές ότι ο κ. Γκουτέρες μιλούσε για τριμερή». Όμως ήρθε την περασμένη Δευτέρα η συνάντηση του Επικεφαλής του διεθνούς οργανισμού με τον Τ/κ ηγέτη και οι δηλώσεις Ακιντζί για τριμερή ή πενταμερή εντός Οκτωβρίου ή Νοεμβρίου.

Ταυτόχρονα, ο Μουσταφά Ακιντζί είχε κάνει αναφορά σε ενδεχόμενη επιστροφή της κ. Λουτ στην Κύπρο, αν και δεν είχε συζητηθεί παρόμοιο θέμα κατά τη συνάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη με τον Αντόνιο Γκουτέρες.