Να μάθουμε από τα λάθη μας – Οι συνέπειες  από το επενδυτικό πρόγραμμα

Της Αλεξίας Καφετζή

Οι επιπτώσεις από τη διακοπή του επενδυτικού προγράμματος άρχισαν να γίνονται αισθητές στην οικονομική δραστηριότητα του τόπου. Σύμφωνα με στοιχεία και πληροφορίες που βλέπουν το φως της δημοσιότητας το ένα μετά το άλλο τα μεγάλα projects είτε αναστέλλονται είτε επιβραδύνεται η υλοποίησή τους. Οι επιχειρήσεις ανάπτυξης μετά τις εξελίξεις στο επενδυτικό πρόγραμμα, δέχονται αλλεπάλληλα πλήγματα ενώ οι πλείστοι κλάδοι του ευρύτερου κατασκευαστικού τομέα μετά από αρκετά χρόνια ραγδαίας ανάπτυξης βρίσκονται προ αδιεξόδου.

Ενδεικτική είναι κατάσταση στον τομέα αρχιτεκτόνων – μηχανικών, που υπολογίζουν ότι ο κύκλος εργασιών τους έχει μειωθεί γύρω στο 20% έως 30%, λόγω της απότομης ακύρωσης από τους developers μεγάλων έργων που απευθύνονται σε ξένους επενδυτές. Μια εικόνα της σημερινής κατάστασης δίνει ρεπορτάζ της Stockwatch.

Όλα στο ψυγείο

Ο αρχιτέκτονας μηχανικός Πανίκος Νικολαΐδης, ανέφερε ότι «στο πλαίσιο των τελευταίων εξελίξεων οι συνεργάτες μας επιχειρηματίες ανάπτυξης γης, μας ενημέρωσαν ότι δεν θα προχωρήσουν τρία μεγάλα έργα, δύο σε Λεμεσό και ένα στη Λάρνακα. Ο κύκλος εργασιών μας έχει ήδη μειωθεί σημαντικά μεταξύ του 20% έως 30%».

Προειδοποίησε μάλιστα, ότι εάν παγώσει εντελώς το επενδυτικό πρόγραμμα τότε θα επηρεαστεί αρνητικά μια μεγάλη γκάμα επαγγελμάτων της οικοδομικής βιομηχανίας. Λέγοντας  ότι το επενδυτικό πρόγραμμα δεν επέβαλλε επενδύσεις μόνο στην οικοδομική βιομηχανία, έθεσε το ερώτημα εάν υπάρχει άλλη βιομηχανία για να επενδύσει κάποιος στην Κύπρο.

 

Ο αρχιτέκτονας – μηχανικός Ανδρέας Φιλίππου, ανέφερε ότι και η εταιρεία του ειδοποιήθηκε ότι ακυρώνονται δύο μεγάλα έργα στη Λεμεσό σημειώνοντας ότι θα επηρεαστούν περισσότερο οι developers που δραστηριοποιούνται στη Λεμεσό λόγω υπερθέρμανσης της τοπικής αγοράς.

Τάχθηκε υπέρ ενός προγράμματος που θα προτείνει επενδύσεις που έχουν να κάνουν με την τεχνολογία, την έρευνα, την καινοτομία, την παιδεία και την υγεία οι οποίες όπως είπε, «να πατούν σε γερά θεμέλια», προσθέτοντας ότι «οι πύργοι και τα ψηλά κτήρια είναι ξένα στο κυπριακό περιβάλλον».

Σύμφωνα με τον κ. Φιλίππου, οι περισσότεροι developers είναι εργολάβοι οι οποίοι βρέθηκαν τυχαία στο επάγγελμα επειδή έτυχε να έχουν τη γη ή ένα καλό οικόπεδο με κάποια χρήματα στην άκρη και είτε από μόνοι τους, είτε συνεργάστηκαν με κάποιους developers και δραστηριοποιήθηκαν στον κλάδο ακινήτων. Δεν είναι όπως τους αρχιτέκτονες, τους δικηγόρους και τόσα άλλα επαγγέλματα που υπάρχουν περιορισμοί ποιοι εισέρχονται στο επάγγελμα. Οι εργολάβοι διαθέτουν ένα μητρώο ανάλογα με την πείρα και το μέγεθος τους και υποβάλλουν προσφορές για ένα έργο.

Κάλεσε τους κυβερνώντες να προβληματιστούν διότι όπως είπε, «η αρχή των διαβατηρίων δεν ήταν η σωστή μέθοδος. Μπήκε στην αγορά με λανθασμένο τρόπο. Δεν στηριζότανε σε διαφανείς διαδικασίες, ούτε είχε τον απαιτούμενο έλεγχο» και υπογράμμισε ότι «η οικοδομική βιομηχανία είναι μια αλυσίδα που κρατεί την οικονομία της Κύπρου από την οποία εξαρτούνται όλες οι άλλες βιομηχανίες και αν η κυβέρνηση δεν εισάγει νέο σωστό από όλες τις απόψεις πρόγραμμα τότε θα δημιουργηθεί μεγάλο κύμα ανέργων από διάφορα επαγγέλματα».

Ο αρχιτέκτονας Αντώνης Αντώνιου, ο οποίος δραστηριοποιείται στην Πάφο, ανέφερε επίσης ότι ήδη άρχισαν οι πρώτες αρνητικές επιπτώσεις στο επάγγελμα τους λέγοντας ότι «από την ημέρα που ξέσπασε το νέο σκάνδαλο οι developers δεν αναθέτουν στα γραφεία μας τη διενέργεια μελέτης για τεμάχια που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν στο επενδυτικό πρόγραμμα» είπε και σημείωσε ότι «αν και στην Πάφο δεν υπήρχαν πύργοι, υπάρχουν όμως άλλα έργα που αφορούσαν το επενδυτικό πρόγραμμα όπως επαύλεις και πολυτελή διαμερίσματα σε πιο μικρά projects».

O κ. Αντωνίου τάχθηκε υπέρ ενός προγράμματος το οποίο θα έχει επιλογές σε διάφορους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας, υποδεικνύοντας ότι «ουσιαστικά με το υφιστάμενο πρόγραμμα πωλούνταν μόνο διαβατήρια. Το λάθος είναι ότι μέσα από το πρόγραμμα είχαμε μια μονοδιάστατη ανάπτυξη».

«Δυστυχώς», σημείωσε «βασιζόμαστε μόνο στον τουρισμό και στον κατασκευαστικό τομέα οι οποίοι επηρεάζονται από τους εξωγενείς παράγοντες. Ειδικά εμείς στην Πάφο στηριζόμαστε αποκλειστικά στον τουρισμό και στις κατασκευές με αποτέλεσμα να έχουμε μεγάλο πρόβλημα λόγω των εξελίξεων με το επενδυτικό πρόγραμμα αλλά και της πανδημίας».

Ο αρχιτέκτονας μηχανικός – Γιάννος Αρμεύτης, ο οποίος δραστηριοποιείται στη Λεμεσό, είπε ότι «το επενδυτικό σχέδιο όπως σχεδιάστηκε, έφερε οφέλη στο όνομα της ανάγκης για προσέλκυση επενδύσεων αλλά η κατάχρηση του προνομίου έκδοσης διαβατηρίου περιόρισε το πραγματικό όφελος και δυστυχώς, μετατράπηκε σε μόνιμο και αχαλίνωτο εθισμό.

Σύμφωνα με τον κ. Αρμεύτη, το νέο επενδυτικό πρόγραμμα των πολιτογραφήσεων θα πρέπει να συνεχίσει αλλά να μην λειτουργεί ως μοντέλο «ευκαιριακής ανάπτυξης».

Εξέφρασε την άποψη ότι «αυτό μπορεί να γίνει εφικτό μέσα από ειλικρινή διάλογο με τους εταίρους μας στην ΕΕ, την αποφασιστική στροφή στη χρηστή διοίκηση, τη διαφάνεια και τη βιώσιμη ανάπτυξη