Κ.Κυπριανού στην Ερευνητική: Ανήθικη η αναφορά Συλλούρη σε μένα, «ελπίζω να με δικαιώσει το πόρισμά σας»

«Ανέντιμη, εξωφρενική και ανήθικη» χαρακτήρισε την αναφορά στο όνομά του από τον τέως Πρόεδρο της Βουλής Δημήτρη Συλλούρη στο επίμαχο βίντεο του Αλ Τζαζίρα ο τέως Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Εσωτερικών Κύπρος Κυπριανού, ο οποίος κατέθεσε την Πέμπτη ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για τις κατ’ εξαίρεση πολιτογραφήσεις.

Ανήθικος και αντιδεοντολογικός, είπε, ήταν και ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάστηκε η πολιτεία και θεσμοί της και η εικόνα που σχηματίστηκε για την πατρίδα μας, κάτι που ακύρωσε όλες τις προσπάθειές μας για θωράκιση του επενδυτικού προγράμματος.

Ο κ. Κυπριανού, ο οποίος από τις 26/5/2017 εκτελούσε χρέη Αναπληρωτή Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Εσωτερικών , την 1/12/2017 διορίστηκε στη μόνιμη θέση Γενικού Διευθυντή ενώ την 1/9/2020 ανέλαβε καθήκοντα Γενικού Διευθυντή στο Υπουργείο Παιδείας, δεν απέκλεισε να κινηθεί νομικά εναντίον του κ. Συλλούρη.

Ανέφερε επίσης ότι αναμένει ότι το πόρισμα της Επιτροπής θα τον δικαιώσει και θα καταδείξει αν έχει οποιαδήποτε σχέση με διαφθορά. Φανερά ενοχλημένος είπε ότι στο τέλος της καριέρας του αυτό που έγινε ήταν ανήθικο (από τον κ. Συλλούρη) και ελπίζει στο πόρισμα να καταδειχθεί η εμπλοκή του και πόσο έντιμοι ήταν οι χειρισμοί του.

Ο κ. Κυπριανού, ο οποίος ορκίστηκε στο Ευαγγέλιο και δεν ανέγνωσε διαβεβαίωση στην αρχή της κατάθεσής του, είπε ότι είδε το βίντεο του Αλ Τζαζίρα μόνο μια φορά «γιατί δεν άντεξα να το ξαναδώ» και υποστήριξε ότι ο κ. Συλλούρης χρησιμοποίησε το όνομά του για να πει ότι έχει διασυνδέσεις και η δική του ατυχία και του ιδίου ήταν ότι αυτή η συνομιλία κινηματογραφήθηκε και προβλήθηκε.

«Ο κ. Συλλούρης χρησιμοποίησε το όνομα μου για να πουλήσει πρόσωπο στους επενδυτές και ότι λόγω του αξιώματός του μπορούσε να παρακάμψει διαδικασίες, αλλά ειλικρινά δεν το δικαιολογώ να χρησιμοποιήσει το όνομα κάποιου για να πουλήσει έπαυλη. Μετά από 40 χρόνια καριέρας να μου συμβαίνει αυτό», ανέφερε.

Ο τέως ΓΔ του ΥΠΕΣ ανέφερε ότι θα αποφασίσει αν θα κινηθεί νομικά όταν θα έχει το πόρισμα στα χέρια του και μίλησε για ψυχολογική ταλαιπωρία δική του και της οικογένειάς του, προσθέτοντας ότι αν μέσα από το πόρισμα «θα αποκαθίσταται το όνομά μου δεν ξέρω αν έχω το κουράγιο να το ξαναζήσω όλο αυτό και να μπω σε νομικές διαδικασίες».

Σε ερώτηση γιατί θεωρεί ότι μετακινήθηκε από το ΥΠΕΣ, απάντησε ότι η μετακίνησή του έγινε στο πλαίσιο ευρύτερων μετακινήσεων και ίσως θεωρήθηκε ότι λόγω πρότερης εμπειρίας του στο Τμήμα Διοίκησης και Προσωπικού θα μπορούσε να χειριστεί συνδικαλιστικά ζητήματα στο Υπουργείο Παιδείας.

Από το 2017 διαπιστώσαμε τα κενά, έγιναν προσπάθειες θωράκισης του προγράμματος

Ο κ. Κυπριανού είπε ότι όταν τοποθετήθηκε στο ΥΠΕΣ το 2017 αυτός και ο τότε Υπουργός Κωνσταντίνος Πετρίδης έκαναν διαπιστώσεις για αδυναμίες και ότι με Υπουργικές αποφάσεις στις 9/1/2018, στις 21/5/2018 και 13/2/2019 έγιναν προσπάθειες για να εισαχθούν κριτήρια και να βελτιωθούν οι μηχανισμοί καθώς υπήρχαν αδυναμίες για τη φιλοσοφία του προγράμματος και ανησυχίες από την ΕΕ για την χαλαρή σύνδεση επενδυτών και κυπριακού κράτους.

Αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στην εισαγωγή θεσμοθέτησης μητρώου και κώδικα συμπεριφοράς από παρόχους, στις εμπλουτισμένες ασφαλιστικές δικλείδες για πολεοδομική άδεια, για απαγόρευση διαφήμισης διαβατηρίου, τη δημοσίευση μελέτης οικονομικού αντικτύπου από το ΥΠΟΙΚ για τις επιπτώσεις του σχεδίου στην οικονομία και τους ελέγχους δέουσας επιμέλειας.

Σε παρατήρηση ότι τα κριτήρια για το προφίλ των επενδυτών προστέθηκαν το 2019 και σε ερώτηση κατά πόσο ήταν αργά αφού το 2020 τελικά το πρόγραμμα τερματίστηκε, είπε ότι ο ίδιος δεν συμμετείχε σε διαβουλεύσεις σε ανώτερο πολιτικό επίπεδο αλλά αντιλήφθηκε ότι υπήρχαν αντιδράσεις από όσους εμπλέκονταν και είχαν όφελος, από παρόχους και επιχειρηματίες ανάπτυξης γης και άλλους και ότι «αυτές οι αντιδράσεις εμπόδιζαν τη βελτίωση» του προγράμματος.

Ο κ. Κυπριανού είπε ότι από το 2013 ως το 2016 που η Κύπρος ήταν σε μνημόνιο «τίποτα δεν περνούσε χωρίς να ήταν υπό το μικροσκόπιο της Τρόικας και τότε είχε ανοχή γιατί θα ήταν επωφελές (το επενδυτικό πρόγραμμα) για τα δάνεια στις τράπεζες. Σε κάποιο σημείο και μετά η ΕΕ άρχισε να ανησυχεί και η αρχή έγινε με επίσκεψη ομάδας του Ευρωκοινοβουλίου τον Ιούνιο ή Ιούλιο του 2017 για εξέταση των Panama Papers και οι ερωτήσεις τους (των Ευρωβουλευτών) ήταν για το πρόγραμμα με έντονες ερωτήσεις και αιχμές ότι λειτουργούσε ως μια διέξοδος για Ρώσους ολιγάρχες».

Είπε ότι έγινε σύσκεψη με την συμμετοχή του ΥΠΟΙΚ ο οποίος παρέθεσε στους Ευρωβουλευτές στοιχεία για αριθμούς παραχώρησης διαβατηρίων και πόσο μικροί ήταν σε σχέση με τον πληθυσμό της ΕΕ και τους υπηκόους της και άλλα στοιχεία ότι δεν επικεντρωνόταν το πρόγραμμα σε Ρώσους αλλά και άλλες εθνικότητες. Στη συνέχεια, είπε, έγιναν παραστάσεις και παραινέσεις από την Κομισιόν με έκθεσή της το 2019. «Στο τελευταίο στάδιο της θητείας μου ήρθε και άλλη επιστολή του Ευρωπαίου Επιτρόπου που ζήτησε τη σταδιακή κατάργηση του προγράμματος σε περίοδο δύο ετών», ανέφερε.

Ο κ. Κυπριανού εξέφρασε την άποψη ότι το πρόγραμμα εξυπηρέτησε μια περίοδο κάποιους να έχουν έσοδα και τις τράπεζες «αλλά όπως εξελίχθηκε ήταν ‘αν θες έλα να αγοράσεις μια έπαυλη και πάρε και ένα διαβατήριο’». Θα έπρεπε, είπε, να είχε σχεδιαστεί κάτι άλλο.

Ο κ. Κυπριανού είπε ότι συζητούσε τις ανησυχίες αυτές με τον ΥΠΕΣ αλλά αυτές ήταν απόψεις κατ’ ιδίαν και ο ίδιος δεν είχε την δικαιοδοσία και αρμοδιότητα για κάτι άλλο και ούτε είχε κληθεί σε συζητήσεις σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο. «Υπήρχε μια ομάδα που θεωρούσε ότι ήταν επωφελές (το πρόγραμμα) και μια άλλη που έλεγε για την εικόνα της Κύπρου και έκανε προσπάθειες για αναθεώρηση και αυτή ήταν η προσπάθεια του Υπουργού Εσωτερικών», είπε ο τέως ΓΔ του ΥΠΕΣ.

Σε ερώτηση αν οι επενδυτές στη μαρίνα Αγίας Νάπας και στο καζίνο πολιτογραφήθηκαν είπε ότι δεν είχε συμμετοχή στην εξέταση αιτήσεων και ότι αυτά τα είδε όταν υπήρξαν δημοσιεύματα. Ανέφερε πως ο ρόλος του ΓΔ του ΥΠΕΣ στην εξέταση αιτήσεων ήταν καθορισμένος από πριν, προτού ο ίδιος τοποθετηθεί εκεί και πάντα οι αιτήσεις εξετάζονταν απευθείας με λειτουργούς της μονάδας πολιτογράφησης.

Ο ΓΔ, είπε, δεν εξέταζε και ούτε περνούσαν φάκελοι έγκρισης από τα γραφεία των ΓΔ. Σε ερώτηση απάντησε ότι η πολιτική αυτή για μη εμπλοκή των ΓΔ ξεκίνησε επί Σωκράτη Χάσικου, αλλά δεν γνωρίζει πότε ακριβώς.

Για τα καθήκοντα της κ. Μαρίας Αδαμίδου είπε ότι ήταν στο γραφείο του Σωκράτη Χάσικου και όταν ανέλαβε ο κ. Πετρίδης είχε στην αρμοδιότητά της τα θέματα Μετανάστευσης και Ασύλου και μετέφερε τους φακέλους από τη Μονάδα στο γραφείο του ΥΠΕΣ. «Δεν έκανε εξέταση, έβλεπε το σημείωμα απλώς, η εξέταση γινόταν από την Μονάδα Πολιτογράφησης» ανέφερε. Είπε επίσης ότι τις επιστολές της Νομικής Υπηρεσίας για προβλήματα στο επενδυτικό πρόγραμμα δεν τις είχε δει και ενημερώθηκε από τα δημοσιεύματα.

Σε άλλη ερώτηση αν είχε επικοινωνία με τον γραμματέα του Υπουργικού για αιτήσεις είπε ότι το καλοκαίρι του 2020 λόγω και της πανδημίας υπήρξε πίεση να επισπευσθούν αιτήσεις που πληρούσαν τα κριτήρια και ότι ο ίδιος επικοινώνησε για αιτήσεις που έκρινε ο ΥΠΕΣ, μετά τα σχετικά σημειώματα, ότι δεν παρουσίαζαν πρόβλημα και ήταν συνεπείς με τα κριτήρια. «Δεν θεωρώ ότι αυτό αφαίρεσε οτιδήποτε από την διαδικασία», ανέφερε. Επανέλαβε ότι δεν είχε ανάμιξη στην εξέταση αιτήσεων.

Σε ερώτηση για την απουσία μητρώου επενδυτών, ο κ. Κυπριανού είπε ότι η κ. Χριστίνα Καούλλα τηρούσε στατιστικά στοιχεία «όχι πάντοτε αμέσως έτοιμα, αλλά να μην δοθεί και η εντύπωση ότι δεν υπήρχε αρχείο». Σε διευκρινιστική ερώτηση είπε ότι πρόκειται για φυσικό αρχείο και ότι το ηλεκτρονικό συζητήθηκε, αλλά υπήρξε συμβουλή και υπόδειξη να μην μπουν τα στοιχεία στο ηλεκτρονικό γιατί ήταν απόρρητα.

Σε ερώτηση αν έγινε ο ίδιος δέκτης παρεμβάσεων από οποιοδήποτε αξιωματούχο ή άλλο για προώθηση αιτήσεων, είπε ότι επειδή υπήρχε μεγάλος αριθμός αιτήσεων, υπήρχε ανυπομονησία για καθυστερήσεις και τηλεφωνούσαν συνεχώς πάροχοι και πολιτικά πρόσωπα για να μάθουν για την πορεία της αίτησης. «Δεν μπορώ να πω εγώ ότι είχα πολλά τηλεφωνήματα, ήταν συνήθως τηλεφωνήματα με παράπονα από παρόχους και εταιρίες ανάπτυξης γης για να μάθουν για την πορεία αίτησης και δόθηκαν αυστηρές οδηγίες για τήρηση της σειράς ευλαβικά» είπε.

«Και η κ. Καούλλα και ο Υπουργός το τηρούσαν ευλαβικά εξ ου και τα παράπονα για καθυστερήσεις , η σειρά τηρείτο και δεν προωθήθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο επί δικής μου θητείας αίτηση που να μην πληροί τα κριτήρια. Καμία επίσπευση δεν έγινε γιατί τηλεφώνησε ο άλφα ή ο βήτα», ανέφερε.

Ο κ. Κυπριανού είπε ότι υπήρχαν κριτήρια για επίσπευση για αυστηρά ανθρωπιστικούς λόγους και ίσως σε σύνολο 2 ή 3 χιλιάδων να υπήρξαν 7-10 επισπεύσεις και ότι ο ΥΠΕΣ είχε την δικαιοδοσία να αποφασίσει κάτι τέτοιο.

Σε ερώτηση πως γνώριζε ότι τηρούνταν τα κριτήρια αφού δεν είχε εμπλοκή στην εξέταση, είπε «δεν εξέταζα τα κριτήρια αλλά η εντύπωση που έχω, και από συζητήσεις που κάναμε, θεωρώ ότι όλες έγιναν με κριτήρια. Και αυτό το στηρίζω στην ακεραιότητα και εντιμότητα του Υπουργού του κ. Πετρίδη και επίσης στην Χριστίνα Καούλλα που τηρούσε με θρησκευτική ευλάβεια και τυπικά τα κριτήρια και τη σειρά», είπε.

Σε άλλη ερώτηση για επιστολές από ΥΠΟΙΚ προς τον ΥΠΕΣ για παρεκκλίσεις ο κ. Κυπριανού είπε ότι ο ίδιος δεν τις είδε και απαντά με βάση το τι γνωρίζει.

Κακώς στήθηκε στο ΥΠΕΣ ο μηχανισμός για τις πολιτογραφήσεις

Ο κ. Κυπριανού είπε ότι κακώς στήθηκε στο ΥΠΕΣ ο μηχανισμός για τις πολιτογραφήσεις και ότι από τον καιρό του σχεδιασμού του ήταν λανθασμένος. Εξέφρασε την άποψη ότι στήθηκε ένα πρόγραμμα με την προϋπόθεση ότι η Αστυνομία που θα έλεγχε για ποινικό μητρώο και άλλα, οι τράπεζες για τα εμβάσματα και το Υπουργείο Οικονομικών θα έκαναν καλά τη δουλειά τους.

Μίλησε για ανεπαρκή μηχανισμό προσθέτοντας ότι χρειάζεται χρόνος να στηθεί μηχανισμός για δέουσα επιμέλεια. Συμφώνησε με την παρατήρηση ότι είχαμε ένα επενδυτικό προϊόν χωρίς εποπτεία και ότι αν θα έπρεπε να λειτουργήσει ένα τέτοιο πρόγραμμα, δεν ήταν αρμοδιότητα του ΥΠΕΣ και δεν ήταν εντός των δυνατοτήτων του.

«Μεγάλος λάθος που κρίθηκε ότι εμείς (το Υπουργείο Εσωτερικών) ήμασταν οι καταλληλότεροι. Ουδείς έκανε σοβαρή μελέτη για να στηθεί ένας μηχανισμός. Το Τμήμα Μετανάστευσης ήταν εντελώς ακατάλληλο (να χειριστεί)», ανέφερε.

Πηγή: ΚΥΠΕ